تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
حم «1» عسق «2»
حم عسق حم عسق: در اين کلمه شريفه اقوالى است:
1- در معانى الاخبار- از حضرت صادق عليه السّلام معناى آن: الحکيم المثيب العام السميع القادر القوى «1».
2- رمزى است به عطايا که خدا به حضرت سيد الانبياء صلّى اللّه عليه و آله مرحمت فرموده: «حا» حوض کوثر که مواليان از آن سيراب شوند. «ميم» ملک محدود که از شرق و غرب به اعتراف امت عالى همت او در آيد. «عين» عزّ نامحدود او که اعز اشياء است. «سين» سناء مشهور او که مرتبه هيچکس به او نمى‌رسد. «قاف» مقام محمود او در شب معراج که مقام اوادنى و در قيامت که شفات کبرى است.
3- «حا» از رحمن، «ميم» از مجيد، «عين» از عالى، «سين» از قدوس، «قاف» از قاهر.
4- از ابن عباس نقل شده که «عين» علامت عذاب، «سين» نشانه مسخ، «قاف» اثر قذف، «سنگ باريدن». در آثار آمده که وقتى اين آيه نازل، اثر ملال بر جبين مبارک حضرت ظاهر شد گفتند: يا رسول اللّه چرا دلتنگ شدى؟
فرمود: مرا خبر دادند به بلائى که به امت من فرود آيد و آن خسف و مسخ و قذف و امثال آن از خروج دجال و ساير وقايع که در زمان خروج حضرت مهدى و نزول عيسى عليهما السّلام ظاهر شود. «2» 5- تفسير برهان- تأويل ديگر از حضرت باقر عليه السّلام فرمود: حم، حتم؛ و «عين» عذاب، و «سين» سنون؛ «قحطى» مانند قحطى زمان حضرت
«1» معانى الاخبار، باب معنى الحروف المقطعة، ص 22.
«2» منهج الصادقين، چاپ 1333 شمسى، ج 8، ص 198.
جلد 11 - صفحه 395
يوسف عليه السّلام، و «قاف» قذف «باريدن سنگ» و مسخ مى‌باشد در آخر الزمان به سفيانى و اصحاب او و مردمى از کلب سى هزار نفر خارج شوند با او و آن زمانى است که خارج مى‌شود قائم «عجل اللّه فرجه» عليه السّلام به مکه و او است مهدى اين امت. «1»