تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) فَلِذلِک‌َ فَادع‌ُ وَ استَقِم‌ کَما أُمِرت‌َ وَ لا تَتَّبِع‌ أَهواءَهُم‌ وَ قُل‌ آمَنت‌ُ بِما أَنزَل‌َ اللّه‌ُ مِن‌ کِتاب‌ٍ وَ أُمِرت‌ُ لِأَعدِل‌َ بَينَکُم‌ُ اللّه‌ُ رَبُّنا وَ رَبُّکُم‌ لَنا أَعمالُنا وَ لَکُم‌ أَعمالُکُم‌ لا حُجَّةَ بَينَنا وَ بَينَکُم‌ُ اللّه‌ُ يَجمَع‌ُ بَينَنا وَ إِلَيه‌ِ المَصِيرُ «15» ‌پس‌ ‌براي‌ ‌اينکه‌ جهت‌ ‌پس‌ دعوت‌ فرما و استقامت‌ نما همان‌ نحوي‌ ‌که‌ مأمور شده‌اي‌ و متابعت‌ نکن‌ هواهاي‌ نفسانيه ‌اينکه‌ کفار ‌را‌ ‌که‌ ‌هر‌ روز يک‌ نوع‌ توقعاتي‌ دارند و بفرما ‌من‌ ايمان‌ دارم‌ بآنچه‌ نازل‌ فرمود خداوند ‌از‌ کتاب‌ و مأمور شده‌ام‌ ‌که‌ ميانه ‌شما‌ جلد 15 - صفحه 469 کفار ‌را‌ تعديل‌ نمايم‌ ‌که‌ خالي‌ ‌از‌ افراط و تفريط ‌باشد‌ خداوند پروردگار ‌ما و ‌شما‌ ‌است‌ ‌از‌ ‌براي‌ ‌ما ‌است‌ اعمال‌ ‌ما و ‌از‌ ‌براي‌ ‌شما‌ ‌است‌ اعمال‌ خودتان‌ نيست‌ جنگ‌ و خصومتي‌ و حجتي‌ ‌بين‌ ماها و ‌بين‌ شماها خداوند جمع‌ ميفرمايد ‌بين‌ ‌ما و بسوي‌ اوست‌ بازگشت‌ تمام‌. فَلِذلِک‌َ دين‌ حق‌ و شريعت‌ نوح‌ و ابراهيم‌ و موسي‌ ‌که‌ تمام‌ اسلام‌ ‌بود‌ فَادع‌ُ دعوت‌ فرما تمام‌ جن‌ و انس‌ ‌را‌ بدين‌ حق‌. وَ استَقِم‌ کوتاهي‌ نکن‌ ‌در‌ دعوت‌ قولا و فعلا، علما و عملا، خلقا و معاشرة ‌که‌ ‌از‌ حضرتش‌ مروي‌ ‌است‌ فرمود (شيبتني‌ ‌سورة‌ هود لمکان‌ فَاستَقِم‌ کَما أُمِرت‌َ وَ مَن‌ تاب‌َ مَعَک‌َ . کَما أُمِرت‌َ همان‌ نحوي‌ ‌که‌ مأمور شده‌اي‌. وَ لا تَتَّبِع‌ أَهواءَهُم‌ اعتنايي‌ بتوقعات‌ و خواهشهاي‌ کفّار و مشرکين‌ نکن‌ ‌که‌ ترک‌ دعوت‌ ‌باشد‌ و موافقت‌ ‌با‌ ‌آنها‌ و صريحا. وَ قُل‌ آمَنت‌ُ بِما أَنزَل‌َ اللّه‌ُ مِن‌ کِتاب‌ٍ ‌از‌ صحف‌ آدم‌ و شيث‌ و نوح‌ و ابراهيم‌ و توريه‌ موسي‌ و زبور داود و انجيل‌ عيسي‌ و قرآن‌ مجيد. وَ أُمِرت‌ُ لِأَعدِل‌َ بَينَکُم‌ُ نه‌ تفريط و نه‌ افراط نه‌ مثل‌ يهود اعمال‌ شاقه‌ و نه‌ مثل‌ نصاري‌ آزادي‌ مطلقه‌ نه‌ مثل‌ يهود عيسي‌ ‌را‌ العياذ باللّه‌ حرام‌ زاده‌ و زنا زاده‌ بدانند و نصاري‌ ‌که‌ ‌خدا‌ و پسر ‌خدا‌ بخوانند و عدالت‌ همان‌ استقامت‌ ‌است‌ ‌در‌ کليه امور ‌در‌ عقائد نه‌ چيزي‌ ‌بر‌ ‌آن‌، افزوده‌ کنند و بدعتي‌ ‌در‌ دين‌ بگذارند و نه‌ چيزي‌ ‌از‌ ‌آن‌ ‌را‌ منکر شوند و زير پا گذارند و ‌در‌ اخلاق‌ نه‌ بلند پروازي‌ کنند و زياده‌روي‌ و نه‌ کوتاهي‌ و ذلّت‌ و خفّت‌ ‌در‌ عبادات‌ نه‌ ‌خود‌ ‌را‌ بمشقت‌ و رهبانيّت‌ جلد 15 - صفحه 470 بيندازند و نه‌ ترک‌ فرائض‌ و واجبات‌ کنند نه‌ غرق‌ دنيا شوند و نه‌ ترک‌ دنيا گويند ‌در‌ کليه امور حد وسط ‌که‌ صراط مستقيم‌ ‌است‌ نه‌ افراط و نه‌ تفريط ‌که‌ سبل‌ شيطان‌ ‌است‌. اللّه‌ُ رَبُّنا وَ رَبُّکُم‌ ‌لا‌ رب‌ لنا غيره‌ و ‌لا‌ اله‌ الا ‌هو‌. لَنا أَعمالُنا وَ لَکُم‌ أَعمالُکُم‌ ‌ما ‌به‌ اعمال‌ ‌خود‌ نتيجه‌ ميگيريم‌ ‌شما‌ ‌هم‌ ‌به‌ اعمال‌ ‌خود‌ آثار وخيمه ‌او‌ ‌را‌ درک‌ ميکنيد ‌النّاس‌ مجزيون‌ باعمالهم‌ ‌ان‌ خيرا فخير و ‌ان‌ شرا فشر. فَمَن‌ يَعمَل‌ مِثقال‌َ ذَرَّةٍ خَيراً يَرَه‌ُ وَ مَن‌ يَعمَل‌ مِثقال‌َ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَه‌ُ‌-‌ زلزال‌ آيه 7 و 8‌-‌ لا حُجَّةَ بَينَنا وَ بَينَکُم‌ُ بعضي‌ تفسير کردند حجت‌ ‌را‌ بخصومت‌ و لکن‌ بنظر ميآيد ‌به‌ اينکه‌ فرداي‌ قيامت‌ ‌هر‌ ‌که‌ مقصر عمل‌ ‌خود‌ ‌است‌ تقصير ‌را‌ بگردن‌ ديگري‌ نميتواند بيندازد ‌ما ‌در‌ دعوت‌ کوتاهي‌ نکرديم‌ ‌شما‌ ‌هم‌ ‌در‌ مخالفت‌ و نپذيرفتن‌ کوتاهي‌ نکرديد نه‌ ‌ما مسئول‌ عمل‌ ‌شما‌ هستيم‌ نه‌ ‌شما‌ مسئول‌ اعمال‌ ‌ما ‌هر‌ کس‌ مسئول‌ عمل‌ ‌خود‌ ‌است‌ فَيَومَئِذٍ لا يُسئَل‌ُ عَن‌ ذَنبِه‌ِ إِنس‌ٌ وَ لا جَان‌ٌّ‌-‌ الرحمن‌ آيه 35‌-‌ اللّه‌ُ يَجمَع‌ُ بَينَنا وَ إِلَيه‌ِ المَصِيرُ يوم القيمة.

آیات این صفحه