در قرآن کريم دوبار عبارت «فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ» آمده است: يک بار در سورهى نساء آيه 100 که مربوط به مهاجرين مخلص است و يک بار در اين آيه که مربوط به عفو از بدىهاى مردم است، پس معلوم مىشود پاداش عفو و اصلاح هم وزن پاداش مهاجرت الى اللّه است.
قانون مماثلت در اسلام: از آنجا که قوانين اسلام طبق عقل وفطرت و عدل است، در امور مختلف برابرى را با صراحت مطرح کرده است که ما چند نمونه را در اينجا بيان مىکنيم:
* «فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْکُمْ» «1» هرکس به شما تعدّى و تجاوز کرد، به مانند آن بر او تعدّى کنيد.
* «وَ لَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ» «2»، و براى زنان همانند وظايفى که بر دوش آنها است، حقوق شايستهاى قرار داده شده است.
* «وَ مَنْ قَتَلَهُ مِنْکُمْ مُتَعَمِّداً فَجَزاءٌ مِثْلُ ما قَتَلَ مِنَ النَّعَمِ» «3»، هر کس از شما به عمد شکارى را در حال احرام بکشد کيفر و کفّارهاش کشتن نظير آن حيوان از چهار پايان است.
* «وَ إِنْ عاقَبْتُمْ فَعاقِبُوا بِمِثْلِ ما عُوقِبْتُمْ بِهِ» «4» و هرگاه خواستيد مجازات کنيد تنها به مقدارى که بر شما تعدّى شده کيفر دهيد.
نمونه مماثلت در سنّتهاى الهى:
* «مَکَرُوا وَ مَکَرَ اللَّهُ» «5» دشمنان نقشه کشيدند و خداوند چارهجويى کرد.
* «يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ» «6» (منافقين) مىخواهند خدا را فريب دهند در حالى که او آنها را فريب مىدهد.
* «إِنَّما نَحْنُ مُسْتَهْزِؤُنَ اللَّهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ» «7» (مىگويند:) ما (آنها) را مسخره مىکنيم، خداوند آنها را مسخره مىکند.
* «نَسُوا اللَّهَ فَأَنْساهُمْ» «8» خدا را فراموش کردند و خدا نيز آنان را به فراموشى گرفتار کرد.
«1». بقره، 149.
«2». بقره، 228.
«3». مائده، 90.
«4». نحل، 126.
«5». آلعمران، 54.
«6». نساء، 142.
«7». بقره، 14- 15.
«8». حشر، 19.
جلد 8 - صفحه 417
* «فَلَمَّا زاغُوا أَزاغَ اللَّهُ» «1» هنگامى که آنها از حقّ منحرف شدند، خداوند قلوبشان را منحرف ساخت.
* «وَ إِنْ عُدْتُمْ عُدْنا» «2» هرگاه برگرديد، ما بازمىگرديم.
* «لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا الْحُسْنى وَ زِيادَةٌ» «3» کسانى که نيکى کردند، پاداش نيک وزياده بر آن دارند.
* «رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ» «4»* خداوند از آنها خشنود و آنها از او خشنود خواهند بود.
* آنان که در دنيا مىگفتند: «سَواءٌ عَلَيْنا أَ وَعَظْتَ أَمْ لَمْ تَکُنْ مِنَ الْواعِظِينَ» «5» براى ما تفاوت نمىکند که ما را انذار کنى يا نکنى، (بيهوده خود را خسته نکن) در قيامت مىگويند: «سَواءٌ عَلَيْنا أَ جَزِعْنا أَمْ صَبَرْنا» «6» چه بىتابى کنيم و چه شکيبايى، تفاوتى براى ما ندارد.
* «مَنْ کانَ فِي هذِهِ أَعْمى فَهُوَ فِي الْآخِرَةِ أَعْمى» «7» آنها که در اين جهان (از ديدن چهره حقّ) نابينا بودند، در آنجا نيز نابينا هستند.
* «فَاذْکُرُونِي أَذْکُرْکُمْ» «8» به ياد من باشيد تا به ياد شما باشم.
* اگر خداوند به ما دستور مىدهد: «صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْلِيماً» «9» بر پيامبر درود فرستيد و سلام گوييد وتسليم فرمانش باشيد، در مقابل به پيامبر دستور مىدهد: «وَ صَلِّ عَلَيْهِمْ» «10» به آنها که زکات مىپردازند درود بفرست.