نکته‌های تفسیر نور

هنگامى که آيه 98 سوره‌ى انبياء نازل شد که‌ «إِنَّکُمْ وَ ما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ» بت پرستان، همراه با بت‌ها و معبودان، هيزم جهنّم قرار خواهند گرفت، شخصى از پيامبر اکرم صلى الله عليه و آله پرسيد: اگر چنين است عيسى و عُزير نيز معبود نصارى و يهود هستند و طبق اين آيه عيسى و عُزير هيزم جهنّم خواهند بود و اگر عيسى در دوزخ است ما و بت‌ها آن جهنّم را مى‌پذيريم. کفّار هلهله کردند و خنديدند. پيامبر فرمود: از انسان‌ها معبودانى به‌ جلد 8 - صفحه 466 دوزخ مى‌روند که بخواهند معبود باشند، نظير فرعون ولى عيسى و عزير هرگز حاضر به معبود شدن نبودند. به علاوه در ادامه‌ى همان سوره، حساب اين افراد برجسته از حساب بت‌ها جدا شده است، چنانکه مى‌فرمايد: «إِنَّ الَّذِينَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِنَّا الْحُسْنى‌ أُولئِکَ عَنْها مُبْعَدُونَ» اين بندگان خدا (که حاضر نبودند معبود قرار گيرند) و از طرف ما وعده نيک به آنان داده شده از دوزخ دورند. به هر حال مشرکان عيسى را مَثَل زدند و خنديدند و فکر کردند پيامبر جوابى ندارد ولى تشبيه عيسى به بت‌ها، جدلى بيش نيست. اصرار قرآن بر اينکه حضرت عيسى را فرزند مريم معرّفى کند، براى جلوگيرى از غلّو و فرزند خدا دانستن اوست. تنها نامى که از زنان در قرآن آمده، نام مريم است. باقى زنان با نام بيان نشده‌اند، همچون مادر موسى‌ «أُمِّ مُوسى‌» «1»*، خواهر موسى‌ «لِأُخْتِهِ» «2»، همسر عمران‌ «امْرَأَتُ عِمْرانَ» «3»، همسر فرعون‌ «امْرَأَتُ فِرْعَوْنَ» «4»*، همسر عزيز مصر «امْرَأَتُ الْعَزِيزِ» «5»، همسر لوط «امْرَأَتَ لُوطٍ» «6»، همسر ابولهب‌ «امْرَأَتُهُ حَمَّالَةَ الْحَطَبِ» «7»، همسران پيامبر «نِساءَ النَّبِيِّ» «8»*، همسر نوح‌ «امْرَأَتَ نُوحٍ» «9» و خانمى که بافندگى مى‌کرد. «کَالَّتِي نَقَضَتْ غَزْلَها» «10»

آیات این صفحه