اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَاختَلَفَ الأَحزابُ مِن بَينِهِم فَوَيلٌ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مِن عَذابِ يَومٍ أَلِيمٍ (65)
پس اختلاف کردند احزاب در مورد عيسي از ميانه خود پس واي بر کساني که ظلم کردند از عذاب دردناک.
نظير اينکه آيه در سوره مريم آيه 39 که ميفرمايد فَاختَلَفَ الأَحزابُ مِن بَينِهِم فَوَيلٌ لِلَّذِينَ کَفَرُوا مِن مَشهَدِ يَومٍ عَظِيمٍ و در اينجا لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مِن عَذابِ يَومٍ أَلِيمٍ تعبير فرموده و ما در مجلد هشتم اينکه تفسير صفحه 440 شرح کردهايم و در اينکه جا هم تذکر ميدهيم.
فَاختَلَفَ الأَحزابُ حزب عبارت از جماعتي است که داراي يک مسلک و يک مذهب هستند و بقيه احزاب را لعن و طرد ميکنند و در مورد عيسي اما نصاري که چندين حزب شدند يک حزب که آنها را يعقوبيه ميگويند عيسي را خدا دانستند چنانچه در قرآن ميفرمايد لَقَد کَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللّهَ هُوَ المَسِيحُ ابنُ مَريَمَ- مائده آيه 17- يک حزب که آنها را نسطوريه گويند عيسي را إبن اللّه گفتند که ميفرمايد وَ قالَتِ النَّصاري المَسِيحُ ابنُ اللّهِ- توبه آيه 30- يک حزب جزو- اقانيم ثلاثه ميدانند که ميفرمايد لَقَد کَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللّهَ ثالِثُ ثَلاثَةٍ- مائده آيه 77- يک حزب يهود که مسيح را حرامزاده و زنازاده ميدانند و اختلافات
جلد 16 - صفحه 52
ديگر که در بين آنها است که پيغمبر (ص) فرمود: امت موسي هفتاد و يک فرقه شدند يک فرقه اهل نجات و هفتاد اهل نار و عذاب و امت عيسي هفتاد و دو فرقه يک فرقه اهل نجات بقيه اهل آتش و امت من هفتاد و سه فرقه ميشوند يک فرقه اهل نجات بقيه هلاکت.
مِن بَينِهِم با يکديگر که هر کدام بقيه را لعن و طرد ميکنند و باطل ميدانند.
فَوَيلٌ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا زيرا هم کافر شدند و هم ظلم به دين و ساير احزاب و هم سجود کردند.
مِن عَذابِ يَومٍ أَلِيمٍ در سوره مريم مِن مَشهَدِ يَومٍ عَظِيمٍ يوم القيامت که هم رسوايي دارد و هم عذاب دردناک و انحاء عذابها و آلام قيامت را در سرتاسر قرآن بيان فرموده و ما در مجلد سوّم کلم الطيب از صفحه 165 الي صفحه 179 بيان کردهايم.