مراد از «طاعَةٌ»، يک پارچه اطاعت کردن است. عبارتِ «عَزَمَ الْأَمْرُ» به معناى پيدا شدن وضعى است که عزم و اراده‌اى نافذ مى‌خواهد و بعضى آن را به معناى شدّت و سخت شدن جنگ دانسته‌اند.
افراد سست ايمان، به دليل ترس از جهاد، علاوه بر نافرمانى و شانه خالى کردن از جهاد، دست به توجيه و دليل تراشى و سخنان نامربوط مى‌زنند. قرآن در آيات متعدّد به بهانه‌هاى آنان اشاره کرده است، از جمله اين‌که مى‌گفتند:
- طاقت و توان جنگيدن نداريم. «لا طاقَةَ لَنَا» «1»
«1». بقره، 249.
جلد 9 - صفحه 87
- خانواده ما امنيّت ندارد و خانه‌هايمان بى‌حفاظ و بى‌پوشش است. «بُيُوتَنا عَوْرَةٌ» «1»
- هوا گرم است. «لا تَنْفِرُوا فِي الْحَرِّ» «2»
- اگر شرکت کنيم، مرتکب گناه مى‌شويم. در جنگ تبوک بهانه آوردند که نگاه ما به دختران رومى سبب فتنه مى‌شود، بنابراين ما به جبهه نمى‌آييم. «وَ لا تَفْتِنِّي» امّا قرآن همين فرار از جنگ را فتنه دانست. «أَلا فِي الْفِتْنَةِ سَقَطُوا» «3»
- اکنون زمان مناسبى براى جنگ نيست، بهتر است به تأخير افتد. «لَوْ لا أَخَّرْتَنا» «4»
- مى‌ترسيم گرفتار بلا و ضرر شويم. «نَخْشى أَنْ تُصِيبَنا دائِرَةٌ» «5»
در اين آيه مى‌فرمايد: اگر به هنگام فرمان جهاد، به جاى اين قبيل بهانه‌ها، اطاعت کنيد و سخنى نيک بگوييد، بهتر است. «طاعَةٌ وَ قَوْلٌ مَعْرُوفٌ»