برگزیده تفسیر نمونه
]
اشاره
(آیه 5)- در این آیه برای تکمیل این معنی میافزاید: «اگر آنها صبر میکردند تا خود به سراغشان آیی، برای آنها بهتر بود» (وَ لَوْ أَنَّهُمْ صَبَرُوا حَتَّی تَخْرُجَ إِلَیْهِمْ لَکانَ خَیْراً لَهُمْ).
ج4، ص495
درست است که عجله و شتاب گاه سبب میشود که انسان زودتر به مقصود خود برسد، ولی شکیبائی و صبر در چنین مقامی مایه رحمت و آمرزش و اجر عظیم است، و مسلما این بر آن برتری دارد.
و از آنجا که افرادی نا آگاهانه قبلا مرتکب چنین کاری شده بودند، و با نزول این دستور الهی طبعا به وحشت میافتادند، قرآن به آنها نیز نوید میدهد که اگر توبه کنند مشمول رحمت خداوند میشوند، لذا در پایان آیه میفرماید: «و خداوند آمرزنده و رحیم است» (وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحِیمٌ).
نکتهها:
1- ادب برترین سرمایه است:
در اسلام اهمیت زیادی به مسأله رعایت آداب، و برخورد توأم با احترام و ادب با همه کس، و هر گروه، وارد شده است.
علی علیه السّلام میفرماید: «رعایت ادب همچون لباس نو، فاخر و زینتی است».
و در جای دیگر میفرماید: «ادب انسان را از افتخارات پدران و نیاکان بینیاز میکند».
اصولا دین مجموعهای است از آداب: ادب در برابر خدا، ادب در مقابل پیامبر صلّی اللّه علیه و اله و پیشوایان معصوم علیهم السّلام، ادب در مقابل استاد و معلم، و پدر و مادر، و عالم و دانشمند.
2- انضباط اسلامی در همه چیز و همه جا:
مسأله مدیریت و فرماندهی بدون رعایت انضباط هرگز به سامان نمیرسد و اگر کسانی که تحت پوشش مدیریت و رهبری قرار دارند بخواهند بطور خود سرانه عمل کنند شیرازه کارها به هم میریزد، هر قدر هم رهبر و فرمانده لایق و شایسته باشند.
بسیاری از شکستها و ناکامیها که دامنگیر جمعیتها و گروهها و لشکرها شده از همین رهگذر بوده است، و مسلمان نیز طعم تلخ تخلف از این دستور را بارها در زمان پیامبر صلّی اللّه علیه و اله یا بعد از او چشیدهاند که روشنترین آنها داستان شکست احد به خاطر بیانضباطی گروه اندکی از جنگجویان بود.
ج4، ص496