اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ فِي مُوسي إِذ أَرسَلناه‌ُ إِلي فِرعَون‌َ بِسُلطان‌ٍ مُبِين‌ٍ (38) فَتَوَلّي بِرُکنِه‌ِ وَ قال‌َ ساحِرٌ أَو مَجنُون‌ٌ (39) فَأَخَذناه‌ُ وَ جُنُودَه‌ُ فَنَبَذناهُم فِي اليَم‌ِّ وَ هُوَ مُلِيم‌ٌ (40)
و در مورد موسي زماني که فرستاديم او را بسوي فرعون با معجزه بزرگ و دليل آشکار پس اعراض کرد بر کنه يعني با لشکر و جنود. که اعتمادش به آنها بود مثل اعتماد عمارت به ارکانش و گفت موسي ساحر است يا ديوانه پس گرفتيم او را و جنود او را پس انداختيم آنها را در دريا و او خود را ملامت ميکرد قصه موسي را خداوند در بسياري از سور و آيات مفصلا و اشارة بيان فرموده و شرح آنها بيان شده و در اينجا فقط به تفسير آيات قناعت ميکنيم.
وَ فِي مُوسي عطف به وَ فِي الأَرض‌ِ آيات‌ٌ لِلمُوقِنِين‌َ است يعني آياتي از براي موقنين هست در مورد موسي.
جلد 16 - صفحه 280
إِذ أَرسَلناه‌ُ إِلي فِرعَون‌َ و جنود فرعون در آن جايي که خطاب شد به موسي اذهَب إِلي فِرعَون‌َ إِنَّه‌ُ طَغي طه آيه 25.
بِسُلطان‌ٍ مُبِين‌ٍ عصائي که ثعبان افعي و اژدها شد و سحر سحره فرعون را بلعيد و يد و بيضاء و ساير معجزات که ميفرمايد:
قال‌‌به‌فِي تِسع‌ِ آيات‌ٍ إِلي فِرعَون‌َ وَ قَومِه‌ِ نمل آيه 12.
فَتَوَلّي بِرُکنِه‌ِ تولي اعراض است و ترک قبول و رکن فرعون قوت و قدرت و جنودش بود که به آنها مغرور بود مثل عمارت که بر ارکانش اعتماد دارد و باء برکنه از براي تعديه است يعني رکن خود را که جنودش بود آنها را هم وادار نمود بر اعراض و عدم قبول.
وَ قال‌َ ساحِرٌ أَو مَجنُون‌ٌ به قومش گفت اينکه موسي ساحر است که عصا را به نظر ثعبان مي‌آورد و يد را به نظر بيضاء مينمايد و يا مجنون است که غير از من بر خود خدايي اتخاذ کرده.
فَأَخَذناه‌ُ وَ جُنُودَه‌ُ اخذ عزيز مقتدر آن موقعي که با لشکر انبوه حرکت کرد در تعقيب موسي و قوم موسي که آنها را به قتل رساند و آمدند نزديک دريا موقعي که قوم موسي از دريا خارج مي‌شدند در آن دوازده جاده که ميفرمايد:
فَأَوحَينا إِلي مُوسي أَن‌ِ اضرِب بِعَصاک‌َ البَحرَ فَانفَلَق‌َ فَکان‌َ کُل‌ُّ فِرق‌ٍ کَالطَّودِ العَظِيم‌ِ شعراء آيه 63 فرعون و جنودش هم وارد اينکه جادّه‌ها شدند موقعي که رسيد فرعون در آخر جاده که از دريا بيرون آيد که آخرين قوم موسي از جاده خارج شدند و آخرين قوم فرعون داخل در جاده شدند که شايد فاصله بين فرعون و قوم موسي چند متري بيش نبود که يک مرتبه دريا بهم آمد و تمام غرق شدند که ميفرمايد:
فَنَبَذناهُم فِي اليَم‌ِّ فرعون در اينکه موقع گفت: که ميفرمايد: حَتّي إِذا أَدرَکَه‌ُ الغَرَق‌ُ قال‌َ آمَنت‌ُ أَنَّه‌ُ لا إِله‌َ إِلَّا الَّذِي آمَنَت بِه‌ِ بَنُوا إِسرائِيل‌َ وَ أَنَا مِن‌َ المُسلِمِين‌َ يونس آيه 90 که مفاد.
وَ هُوَ مُلِيم‌ٌ است گفتند: جبرئيل کفي از لجن به دهان او زد و گفت آلآن‌َ وَ قَد عَصَيت‌َ قَبل‌ُ وَ کُنت‌َ مِن‌َ المُفسِدِين‌َ يونس آيه 91.
281