اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَاعبُدُوا ما شِئتُم مِن دُونِه‌ِ قُل إِن‌َّ الخاسِرِين‌َ الَّذِين‌َ خَسِرُوا أَنفُسَهُم وَ أَهلِيهِم يَوم‌َ القِيامَةِ أَلا ذلِک‌َ هُوَ الخُسران‌ُ المُبِين‌ُ «15»
پس شما عبادت و پرستش کنيد هر چه و هر کرا ميخواهيد از غير خداي من بفرما زيان کاران کساني هستند که خود و اهل خود را بزيان انداختند روز قيامت آگاه باشيد اينکه اينکه خسران آشکارا است.
جلد 15 - صفحه 295
فَاعبُدُوا امر تعجيزيست مثل اينکه کسي که بر باطل ميرود و هدايت نميشود مي‌گويي بکن هر چه ميخواهي بکني و برو هر جا ميخواهي بروي تا نتيجه و وبالش را بچشي.
ما شِئتُم از اصنام و هواي نفس و شمس و قمر و ملک و بشر و جن و حيوان و اشجار و آتش و غير اينها.
مِن دُونِه‌ِ از غير خداي متعال.
قُل إِن‌َّ الخاسِرِين‌َ خسران در تجارت اينست که علاوه از اينکه استفاده نکرده و سرمايه را هم از دست داده ورشکست شده و بدهکار کساني که فرداي قيامت خاسر هستند علاوه از اينکه هيچ مثوبتي ندارند چون ايمان نداشتند که شرط صحت کل اعمال است و سرمايه عمر را هم ببطالت از دست دادند عمري که در هر ساعت ميتوان صد نوع عبادت کرد و بهره برد علاوه بدهکار هم هستند عقوبت کفر و شرک و ضلالت و ظلم و ساير معاصي را هم دارند و اينها کيانند.
الَّذِين‌َ خَسِرُوا أَنفُسَهُم وَ أَهلِيهِم خود را که بخسران و زيان انداختند ديگران را هم بخسران کشيدند مثل زن و فرزند و بستگان و فاميل و دوستان و رفقاء و اتباع و غير اينها که هم عقوبت خود را دارند و هم عذاب ديگران را.
يَوم‌َ القِيامَةِ اينکه خسران براي آنها روز قيامت مکشوف ميشود يَوم‌َ يَعَض‌ُّ- الظّالِم‌ُ عَلي يَدَيه‌ِ يَقُول‌ُ يا لَيتَنِي اتَّخَذت‌ُ مَع‌َ الرَّسُول‌ِ سَبِيلًا يا وَيلَتي لَيتَنِي لَم أَتَّخِذ فُلاناً خَلِيلًا لَقَد أَضَلَّنِي عَن‌ِ الذِّکرِ بَعدَ إِذ جاءَنِي وَ کان‌َ الشَّيطان‌ُ لِلإِنسان‌ِ خَذُولًا فرقان آيه 29 الي 31.
أَلا ذلِک‌َ هُوَ الخُسران‌ُ المُبِين‌ُ هر معصيتي موجب خسران است لکن در باب تجارت کسي که ورشکست شد بسا بعضي اداء ديون او را ميکنند و بسا بعض طلب‌کارها گذشت ميکنند و ذمه او را بري ميکنند اينکه خسران قابل تدارک است مثل معاصي اهل ايمان با خداوند که طلب‌کار است گذشت ميکند يا خاندان عصمت و مؤمنين شفاعت ميکنند تدارک ميشود حتي در اخبار داريم
جلد 15 - صفحه 296
که بسا صد نفر ناصبي را بازاء معاصي يک مؤمن عذاب ميکنند و فدي ميدهند و اينکه ظلم نيست زيرا بازاء ظلم‌هاييست که بمؤمن وارد کرده که گناه مظلوم را بار بر ظالم ميکنند و اگر مظلوم گناه ندارد گناهان بستگان و دوستان مظلوم را بار بر ظالم ميکنند بناء علي هذا مي‌گوييم که اگر گناه جميع شيعيان را بار کنند بر ظالمين بعلي و فاطمه و ائمه اطهار باز تدارک ظلم آنها نميشود باري خسران مبين آنست که نه خداوند گذشت ميکند و نه شفيعي دارند که تدارک کنند که ميفرمايد وَ لَيسَت‌ِ التَّوبَةُ لِلَّذِين‌َ يَعمَلُون‌َ السَّيِّئات‌ِ حَتّي إِذا حَضَرَ أَحَدَهُم‌ُ المَوت‌ُ قال‌َ إِنِّي تُبت‌ُ الآن‌َ وَ لَا الَّذِين‌َ يَمُوتُون‌َ وَ هُم کُفّارٌ نساء آيه 22 و نيز ميفرمايد ما لِلظّالِمِين‌َ مِن حَمِيم‌ٍ وَ لا شَفِيع‌ٍ يُطاع‌ُ مؤمن آيه 19.