پیام‌های تفسیر نور

1- شناخت اوضاع و احوال جوامع در هنگام ظهور و بعثت پيامبران، امرى لازم است. إِنَّ فِرْعَوْنَ‌ ... 2- در شناخت نظام‌ها، اشخاص مهم نيستند، بلکه عملکردها اهميّت دارند. «إِنَّ فِرْعَوْنَ عَلا فِي الْأَرْضِ» (نام «فرعون» به‌خاطر عملکرد استکبارى ومتجاوزانه اوست) «1». لغتنامه دهخدا. جلد 7 - صفحه 16 3- تکبّر و گردنکشى، زمينه‌ى فساد و گناه است. عَلا فِي الْأَرْضِ‌ ... يَسْتَضْعِفُ‌ ... يُذَبِّحُ‌ ... 4- تفرقه اندازى، بارزترين اهرم سلطه مستکبران بر مردم است. «جَعَلَ أَهْلَها شِيَعاً» (تا وقتى مردم اتّحاد و همبستگى داشته باشند، طاغوت‌ها قدرتى ندارند و نمى‌توانند کارى از پيش ببرند.) 5- تفرقه، مقدّمه‌ى ذلّت‌پذيرى است. ابتدا مردم گروه‌گروه و متفرّق مى‌شوند سپس به استضعاف کشيده مى‌شوند. «شِيَعاً يَسْتَضْعِفُ» 6- اعمال خلاف کارگزاران، به پاى حاکم نيز حساب مى‌شود. در اين آيات تمام جنايات ياران فرعون، به شخص او نيز نسبت داده شد. «جَعَلَ‌، يَسْتَضْعِفُ‌، يُذَبِّحُ» 7- خداوند، مسأله تفرقه افکنى را قبل از قتل و کشتار ذکر فرموده است. شايد به خاطر آن که تفرقه زمينه‌ى کشتن و يا مهم‌تر از کشتن است. شِيَعاً ... يُذَبِّحُ‌ 8- سياست‌گذار و دستوردهنده نيز عامل و فاعل جرم شناخته مى‌شود. إِنَّ فِرْعَوْنَ‌ ... يَسْتَضْعِفُ‌، يُذَبِّحُ‌، يَسْتَحْيِي‌ 9- تفرقه افکنان مفسدند. «کانَ مِنَ الْمُفْسِدِينَ» آرى هر جامعه که حاکمش متکبّر، مردمش متفرّق، نيروهاى فعّالش مورد تهديد و منافعش در کام طبقه مرفّه باشد، جامعه‌اى فرعونى و طاغوتى است.