تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّ فِي ذلِکَ لَآيَةً وَ ما کانَ أَکْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ «8»
إِنَّ فِي ذلِکَ: بدرستى که در رويانيدن اصناف نباتات يا در هر يک از گياهها، لَآيَةً: هر آينه دليل است بر کمال قدرت و حکمت روياننده آن و سبق رحمت و نعمت نامتناهى. وَ ما کانَ أَکْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ: و نيستند بسيارى از ايشان گرويدگان با وجود مشاهده چنين آيات عظيمه و علامات داله بر قدرت تامّه حضرت پروردگار جلّ شأنه.
تنبيه: يکى از آيات و شواهد قدرت ذات احديت سبحانى، خلقت اصناف نباتات و رياحين است که هر يک را عليم حکيم براى امرى آفريده و خاصيتى بخشيده؛ يکى در اعماق مفصل بدن نفوذ مىکند و مواد غليظه سوداويه و بلغميه را مىکشد و دفع مىکند مانند شاه تره؛ و ديگرى بادها را دفع نمايد؛ و ديگرى ورمها را تحليل مىبرد؛ و اغلب معالجات مرضهاى انسانى در ساقه يا برگ يا گل يا ريشه نباتات است. اين گونه آثار مختلفه در نباتات، البته دلالت دارد بر مؤثرى که اثرات نافعه در آنها قرار داده که موجب نجات از هلاکت است. با وجود بر اين، چقدر جاهل و غافلند که با ظهور چنين آياتى، بيشتر
«1». تفسير منهج الصادقين، ج 6، ص 432. چاپ کتابفروشى اسلاميّه.
جلد 9 - صفحه 398
مردمان به يگانگى صانع و خالق و مدبر عالم ايمان نياورند.
حضرت صادق عليه السّلام در حديث مفضل فرمايد: تعجب کن از گروهى که حکم نمىکنند بر صناعت طب به خطا با آنکه مىبينند که طبيبان خطاى بسيار کنند، و حکم مىکنند بر عالم به اهمال با آنکه هيچ چيز از آن را مهمل نمى يابند. «1»