تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
قالَ کَلاَّ فَاذْهَبا بِآياتِنا إِنَّا مَعَکُمْ مُسْتَمِعُونَ «15»
چون موسى عليه السّلام استدعا و استدفاع نمود:
قالَ کَلَّا: فرمود خداى تعالى: نه چنان است که ايشان بر تو دست يابند، فَاذْهَبا بِآياتِنا: پس برويد شما هر دو به آيات ما، يعنى تو و برادرت هارون به معجزات که دليل قدرت ما و حجت تو باشد. إِنَّا مَعَکُمْ مُسْتَمِعُونَ: بدرستى که ما با شمائيم، يعنى موسى و هارون و فرعون شنونده‌ايم آن چيزى را که ميان شما و فرعون رود، يعنى هر چه شما کنيد و بگوئيد و بشنويد، بر ما پوشيده نيست؛ پس شما هر دو را بر آنها غالب سازيم. حاصل آنکه حق تعالى در اين فرمايش ردع موسى فرمود از خوف و ضمّ برادر او با او در ارسال و وعده غالبيت او بر فرعون و فرعونيان. بعضى گفته‌اند: حق تعالى در قول مستمعون تمثيل ذات خود فرموده به کسى که در مجادله قوم حاضر شود براى استماع آنچه در ميان ايشان واقع شود و براى ترقب امداد اولياى خود از ايشان، و اين تمثيل جهت مبالغه است در وعده به اعانت، و لهذا لفظ استماع را که به معنى اصغاء و اطلاق آن بر او سبحانه بر حقيقت خود نيست ايثار فرموده بر سمع که به معنى مطلق ادراک حروف و اصوات است. «1»
«1». تفسير منهج الصادقين، ج 6، ص 434. چاپ کتابفروشى اسلاميّه.
جلد 9 - صفحه 402