1- طاغوتها هنگام روبرو شدن با حقّ طفره مىروند. (هر بار که موسى استدلال و بيانى داشت، فرعون به جاى پاسخ دادن به موسى، چون نگران از دست دادن مردم بود، با آنان حرف مىزد.) «قالَ لِمَنْ حَوْلَهُ- قالَ إِنَّ رَسُولَکُمُ»
2- مستکبر هرگز حقّ را نمىپذيرد و خود را از مردم جدا مىداند. «رَسُولَکُمُ- أُرْسِلَ إِلَيْکُمْ» يعنى پيامبر شما، نه من.
3- از قوىترين حربههاى مخالفان انبيا، نسبت نارواى جنون است. «لَمَجْنُونٌ» آرى کسى که از استدلال عاجز باشد، دست به تهمت و ناسزاگويى مىزند.
4- از هماهنگى قوانين و نظام ثابتى که بر زمين و آسمان، مشرق و مغرب و بر همهى موجودات جهان حاکم است، مىفهميم که جهان هستى با مديريّت واحدى اداره مىشود. رَبُّ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ ...
5- مبلّغ ومربّى نبايد از بحث خسته شود، بايد استدلال خود را تکرار کند و سعهىصدر داشته باشد. «رَبُّ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ»، «رَبُّکُمْ وَ رَبُّ آبائِکُمُ»، «رَبُّ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ»
6- تهمتها، اولياى خدا را از هدفها منحرف نمىکند. رَسُولَکُمُ ... لَمَجْنُونٌ قالَ رَبُّ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ
7- رسيدن به توحيد، به تعقّل نياز دارد. (کفر و شرک، محصول بى عقلى است).
«إِنْ کُنْتُمْ تَعْقِلُونَ» (انديشيدن مردم، بزرگترين خطر براى مستکبران است).
8- انبيا مؤدّب سخن مىگويند. (فرعون به موسى عليه السلام گفت: «لَمَجْنُونٌ»، امّا موسى گفت: اگر بيانديشيد سخن مرا مىفهميد). «إِنْ کُنْتُمْ تَعْقِلُونَ»
9- تهديد، حربهى ديگر طاغوتهاست. «لَأَجْعَلَنَّکَ مِنَ الْمَسْجُونِينَ» (رهبران دينى بايد آمادهى سختىها باشند).
جلد 6 - صفحه 309
10- در نظام طاغوتى، خفقان و خشونت حاکم است و افراد زيادى در زندان به سر مىبرند. «مِنَ الْمَسْجُونِينَ»
11- آن جا که منطق تأثير نکرد، معجزه لازم است. «بِشَيْءٍ مُبِينٍ»
12- آمادگى قبلى، شرط موفقيّت و پيروزى بر دشمن است. موسى مىدانست که عصا را اژدها مىکند و کف دستش نورانى مىشود، لذا با قدرت گفت: «جِئْتُکَ بِشَيْءٍ مُبِينٍ»
13- معجزهى انبيا حقيقت دارد و مردم به خوبى درک مىکنند. «مُبِينٍ»