اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ اتَّقُوا الَّذِي خَلَقَکُم وَ الجِبِلَّةَ الأَوَّلِين‌َ (184)
و بترسيد و پرهيز کنيد از خداوندي که شما را خلق فرمود و خلق الاولين را.
مراتب تقوي مکرر در اينکه تفسير بيان شده که مرتبه اولي تقواي از عقايد فاسده از شرک و کفر و ضلالت است و آنچه ايمان را زائل ميکند که مسلما تکذيب انبياء کفر است و خلاف ايمان است و تکذيب اوامر الهي هم موجب کفر است و اينکه غير از معصيت و مخالفت است.
يکي از بزرگان که مناسب نيست نام او را بردن ميگفت من با سايرين فرق دارم من ميگويم حرام است ولي معصيت ميکنم و سايرين حلال ميدانند و ميکنند.
(وَ اتَّقُوا الَّذِي خَلَقَکُم) خداوندي که انسان را در احسن تقويم خلق فرمود لَقَد خَلَقنَا الإِنسان‌َ فِي أَحسَن‌ِ تَقوِيم‌ٍ (تين آيه 4) از اعضاء و جوارح و قوي عقل و شعور باو عنايت فرموده و تمام وسائل تعيش را در دسترس او قرار داده: وَ لَقَد کَرَّمنا بَنِي آدَم‌َ- الي قوله-
جلد 14 - صفحه 86
وَ فَضَّلناهُم عَلي کَثِيرٍ مِمَّن خَلَقنا تَفضِيلًا (اسري آيه 72).
(وَ الجِبِلَّةَ الأَوَّلِين‌َ) جبل بتشديد بمعني خلق است يعني خلق اولين يا مراد امم سابقه از زمان آدم تا زمان شعيب است يا مخلوقات غير بشر از ملک و جن و عوالم بالا و عالم ارواح و نفوس و عالم انوار و غير اينها.