تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا عَذابَ جَهَنَّمَ إِنَّ عَذابَها کانَ غَراماً (65)
(صفت چهارم:) وَ الَّذِينَ يَقُولُونَ: و آنانکه با وجود کوشش در طاعت و اتصاف به خضوع و خشوع شب، مىگويند از روى ترس بدرگاه الهى، رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا: اى
«1». ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص 64 و 65، روايت 8، مکتبة الصدوق.
«2». صلاة اللّيل، ص 31. مطبعة الآداب.
«3». تفسير منهج الصادقين، ج 6، ص 417، چاپ کتابفروشى اسلاميّه.
جلد 9 - صفحه 372
پروردگار ما بگردان از ما، عَذابَ جَهَنَّمَ: عذاب جهنم را، إِنَّ عَذابَها کانَ غَراماً: بدرستى که عذاب جهنم هست لازم و دائم و جاويد. محمّد بن کعب گفته: حق تعالى بر کافران انواع نعمتها کرامت فرمود و ايشان کفران نموده به شکرگزارى آن قيام نکردهاند، لذا در آخرت عذاب لازم آنان باشد. «1» تبصره: آيه شريفه اشعار است به آنکه بندگان مطيع با وجود حسن مخالطه آنها با مردم و سعى آنها در عبادت خدا، ترسناکند از عذاب الهى، و درخواست نمايند از درگاه الهى گردانيدن عذاب را از آنها به جهت اعتماد ننمودن به اعمال خود و وثوق نداشتن به استمرار آن؛ پس از اين جهت استعاذه نمايند از آن به خدا و بعد از آن در بيان علت صرف از خود مىگويند: