تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِنَّ لَکُمْ فِي الْأَنْعامِ لَعِبْرَةً نُسْقِيکُمْ مِمَّا فِي بُطُونِها وَ لَکُمْ فِيها مَنافِعُ کَثِيرَةٌ وَ مِنْها تَأْکُلُونَ «21»
«1». تفسير برهان، ج 3، ص 112.
«2». تفسير مجمع البيان، ج 4، ص 103.
«3». صحيفة الرضا عليه السّلام، ص 10.
جلد 9 - صفحه 123
نوع چهارم از دلائل توحيد سبحانى، استدلال به احوال حيوانات است چنانچه فرمايد:
وَ إِنَّ لَکُمْ فِي الْأَنْعامِ لَعِبْرَةً: و بدرستى که براى شما در چهار پايان هر آينه عبرتى است.
تنبيه: آيه شريفه آگاهى است براى نعمتهائى که افاضه شود به بندگان از جهت حيوان، در عقب نعمى که بديشان رسد از جهت آب و نبات، و بيان فرمايد که اين حيوانات با آنکه هر يک در قسمت خود نعمتى هستند که منتفع مى‌شويد به آنها از جهات بسيارى، هر آينه عبرتى باشند براى شما؛ و البته بايد عبرت يابيد به آنها و استدلال نمائيد به احوال آنها بر عظمت قدرت و سوابغ رحمت الهى، و در مقام شکرگزارى و سپاسدارى برآئيد و ناسپاسى و حق ناشناسى منمائيد. و تخصيص به حيوان به سبب آن است که عبرت در آنها ظاهر و آشکارتر است از آنچه در نباتات است.
بعد از آن تفصيل فرمايد به چهار وجه:
اول آنکه: نُسْقِيکُمْ مِمَّا فِي بُطُونِها: مى‌آشامانيم شما را از آنچه در شکم آنهاست از شير.
دوم: وَ لَکُمْ فِيها مَنافِعُ کَثِيرَةٌ: و براى شما است در چهار پايان فايده‌هاى زيادى از حمل بار و فايده از پشم و مو و غيره.
سوم: وَ مِنْها تَأْکُلُونَ: و بعضى از آنها را مى‌خوريد از گوشت آنها.