تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ أَلْقِ ما فِي يَمِينِکَ تَلْقَفْ ما صَنَعُوا إِنَّما صَنَعُوا کَيْدُ ساحِرٍ وَ لا يُفْلِحُ السَّاحِرُ حَيْثُ أَتى (69)
وَ أَلْقِ ما فِي يَمِينِکَ: و بيانداز آنچه در دست راست تو باشد. تَلْقَفْ ما صَنَعُوا:
«1» تفسير برهان، ج 3، ص 39 بنقل از شيخ صدوق و نور الثقلين ج 3، ص 384 روايت 83 به نقل از احتجاج طبرسى.
جلد 8 - صفحه 294
تا فرو برد آنچه ساخته‌اند. إِنَّما صَنَعُوا کَيْدُ ساحِرٍ: جز اين نيست آنچه ساخته‌اند مکر و حيله جادوئى است. آيه شريفه اشاره است به آنکه اى موسى آنچه با تو است معجزه الهيه باشد، و آنچه با سحره است تمويهات و مکر باشد، پس چگونه تعارض نمايند. فخر رازى گويد: در «تلقف» دلالت است بر آنکه تمامى آنچه جادوگران از آلات و ادوات انداخته بودند، عصاى حضرت موسى همه را فرو برد، اين ممکن نيست مگر به صورت عظمت جسد و شدت قوّت آن «1».
وَ لا يُفْلِحُ السَّاحِرُ حَيْثُ أَتى: و رستگار نشود جادوگر هر جا آيد و به هر مکان برود و هر موضع که باشد.
چون حضرت موسى به امر الهى عصا را بيانداخت، به قدرت کامله سبحانى اژدها گشت، دهان خود را گشوده روى به سحره و ادوات آنها آورد، در يک ساعت تمام آنها را که چهارصد خروار چوب و طناب بود فرو برد و اثرى از آن پيدا نشد، و حجم آن عصا زياد نگشت. مردمان از ترس، روى به فرار نهادند، حضرت موسى بيامد آن را بگرفت، همان عصا شد. ساحران دانستند که سحر نيست به چند وجه:
1- به سبب ظهور حرکت عصا بر وجهى که به حيله، ظهور چنين حرکت ممکن نيست.
2- از حد زياد شدن مقدار و جسامت عصا که بسحر مقدور نيست.
3- در وقت انقلاب عصا به ثعبان فورا اعضاء مانند چشم و دهن و گوش و منخرين و غيره در آن ظاهر شد که بجز خارق عادت و اعجاز ممکن نخواهد بود.
4- فرو بردن عصائى تمام آنچه را که چندين ميل فراهم کرده بود به طورى که اثرى از آنها نماند.
5- عود کردن آن ثعبان عظيم بعد از اين همه حالات عجيبه به حالت اصليه خود که عصا، چوب خشک باشد.
«1» تفسير کبير فخر رازى، ج 6، ص 78.
جلد 8 - صفحه 295