امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد: انسان، اعمال خويش را در پرونده‌ى خود چنان واضح مى‌بيند که گويى همان ساعت آن را مرتکب شده است. «1»
فخر رازى مى‌گويد: مراد از کتاب، صفحه‌ى روح است که اعمال انسان در آن اثر مى‌گذارد و مراد از خواندن، درک و فهم آن است. «2» در تفسير الميزان، از کتاب، به نفس اعمال تفسير شده است.
«1». تفسير نورالثقلين.
«2». تفسير کبير.
جلد 5 - صفحه 30
در روايات بسيارى توصيه شده که انسان پيش از قيامت، به حساب کار خود رسيدگى کند.
«حاسبوا انفسکم قبل أن تحاسبوا» «1» و اينگونه محاسبه‌ها، زمينه‌ى بيدارى انسان و نبود آن نشانه‌ى غفلت اوست.
در حديث آمده است: هر کس در دنيا از خود حساب بکشد، حسابش در آخرت آسان است.
پس بايد در همين دنيا کتاب زندگى و پرونده‌ى اعمال خود را بخوانيم تا ضعف‌ها را جبران و از بدى‌ها توبه کرده و به اعمال نيک خود بيافزاييم. «2»