تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) إِنَّ الَّذِينَ تَوَلَّوْا مِنْکُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطانُ بِبَعْضِ ما کَسَبُوا وَ لَقَدْ عَفَا اللَّهُ عَنْهُمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٌ (155) بعد از آن بيان حال فراريان روز احد را فرمايد: إِنَّ الَّذِينَ تَوَلَّوْا مِنْکُمْ‌: بتحقيق آنانکه پشت کردند از شما و فرار نمودند، يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ‌: روزى که ملاقات کرده و رو برو شده بودند دو گروه مسلمانان و کافران در حرب احد، إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطانُ‌: اينست و جز اين نيست که طلب لغزيدن کرد ايشان را شيطان، يعنى وسوسه نمود و آنها را از راه حق بگردانيد، پس اطاعت او نمودند، بِبَعْضِ ما کَسَبُوا: به شآمت بعض از آنچه کسب نموده بودند. خلاصه آنکه سبب فرار آنها، اطاعت وسوسه شيطان بود در حرص به غنيمت، لذا ممنوع از توفيق و تقويت قلب شدند. يا به سبب گناهان سابقه که توبه نکرده بودند شيطان وسوسه نمود و ايشان منقاد او شدند و به اين قضيه ممتحن گشتند، زيرا گناه بدون توبه، مقتضى گناه ديگر خواهد شد، چنانچه طاعت مؤدى به طاعت ديگر است. وَ لَقَدْ عَفَا اللَّهُ عَنْهُمْ‌: و هر آينه بتحقيق عفو فرمود خداى تعالى از ايشان، گناه را به توبه و اعتذار آنان، إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٌ‌: بدرستى که خداى تعالى بسيار بسيار آمرزنده است گناهکاران را، بردبار است که تعجيل نفرمايد عقوبت را تا توبه نمايند.