اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قال‌َ لَقَد عَلِمت‌َ ما أَنزَل‌َ هؤُلاءِ إِلاّ رَب‌ُّ السَّماوات‌ِ وَ الأَرض‌ِ بَصائِرَ وَ إِنِّي لَأَظُنُّک‌َ يا فِرعَون‌ُ مَثبُوراً (102)
فرمود موسي عليه السّلام در جواب فرعون که هر آينه بتحقيق تو ميداني و يقين داري که اينکه آيات و معجزات مرا احدي نازل نکرده مگر پروردگار آسمان‌ها و زمين و محققا من هر آينه گمان مي‌کنم که در اثر انکار هلاک شدني هستي، فرعون و فرعونيان يقين پيدا کردند که حضرت موسي از جانب خدا آمده و پيغمبر است و معجزات او فعل الهي است لکن حب‌ّ رياست و دنيا و زخارف آن باعث جحود و انکار آنها شد چنانچه ميفرمايد وَ جَحَدُوا بِها وَ استَيقَنَتها أَنفُسُهُم ظُلماً وَ عُلُوًّا نمل آيه 14 لذا ميفرمايد:
قال‌َ لَقَد عَلِمت‌َ ما أَنزَل‌َ هؤُلاءِ اينکه آيات الهيه را و اينکه معجزات را إِلّا رَب‌ُّ السَّماوات‌ِ وَ الأَرض‌ِ و اينکه انکار تو کفر جحوديست چنانچه بسياري از يهود و نصاري بالاخص علماء آنها علي الخصوص کساني که با مسلمين حشر و تماس بحثي دارند يقين بحقانيت دين اسلام دارند لکن عناد و عصبيت و حب جاه و مال سبب انکار آنها است.
بصائر که اينکه آيات براي تنبّه و بينايي و هدايت و ارشاد نازل شده وَ إِنِّي لَأَظُنُّک‌َ يا فِرعَون‌ُ مَثبُوراً تعبير بظن با اينکه قطعا او هلاک شد براي اينست که احتمال و لو ضعيف ميداد که هدايت شود و متذکر شود و بترسد چون خداوند وعده قطعي بحضرت موسي نداده بود بلکه ميفرمايد فَقُولا لَه‌ُ قَولًا لَيِّناً لَعَلَّه‌ُ يَتَذَکَّرُ أَو يَخشي طه آيه 46 و گفتيم تعبير بلعل‌ّ با اينکه بر خداوند چيزي مخفي نيست
جلد 12 - صفحه 317
بمعني ينبغي است يعني سزاوار است.