تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) فَوَجَدا عَبداً مِن‌ عِبادِنا آتَيناه‌ُ رَحمَةً مِن‌ عِندِنا وَ عَلَّمناه‌ُ مِن‌ لَدُنّا عِلماً (65) ‌پس‌ موسي‌ و يوشع‌ يافتند بنده‌اي‌ ‌از‌ بندگان‌ ‌ما ‌که‌ داده‌ بوديم‌ ‌او‌ ‌را‌ رحمتي‌ ‌از‌ جانب‌ ‌خود‌ و تعليم‌ کرده‌ بوديم‌ ‌او‌ ‌را‌ ‌از‌ نزد ‌خود‌ علم‌ خاصي‌ فوجدا موسي‌ و يوشع‌ عَبداً مِن‌ عِبادِنا. حضرت‌ خضر ‌را‌ ‌که‌ مشغول‌ نماز ‌بود‌ و عبادت‌، حضرت‌ موسي‌ سلام‌ کرد حضرت‌ خضر جواب‌ سلام‌ داد بعنوان‌ اينکه‌ تو پيغمبر بني‌ اسرائيل‌ موسي‌ هستي‌ موسي‌ ‌گفت‌ ‌از‌ کجا مرا شناختي‌ ‌گفت‌ همان‌ کس‌ ‌که‌ ترا دلالت‌ کرد بمن‌ تعليم‌ ‌من‌ فرمود: آتَيناه‌ُ رَحمَةً مِن‌ عِندِنا بعضي‌ گفتند ‌اينکه‌ رحمت‌ طول‌ عمر ‌بود‌ ‌که‌ زنده‌ ‌است‌ ‌تا‌ ‌در‌ رکاب‌ حضرت‌ بقية اللّه‌ ظاهر شود چون‌ ‌از‌ آب‌ حيات‌ ‌در‌ ظلمات‌ آشاميده‌ ‌بود‌ ‌با‌ حضرت‌ الياس‌ و بعضي‌ گفتند آثار وجوديه‌ ‌او‌ ‌بود‌ ‌که‌ ‌در‌ ‌هر‌ موضعي‌ عبادت‌ مي‌کرد اطرافش‌ سبز و خرم‌ ميشد ‌بر‌ ‌هر‌ زمين‌ جلوس‌ ميکرد سبز و خرم‌ ميشد و ‌از‌ اينجهة خضر نام‌ نهاده‌ شد. جلد 12 - صفحه 382 وَ عَلَّمناه‌ُ مِن‌ لَدُنّا عِلماً علم‌ غيب‌ ‌که‌ خداوند ببعض‌ بندگانش‌ افاضه‌ فرموده‌ چنانچه‌ بآصف‌ ‌إبن‌ برخيا وزير حضرت‌ سليمان‌ عطا فرمود قال‌َ الَّذِي‌ عِندَه‌ُ عِلم‌ٌ مِن‌َ الکِتاب‌ِ أَنَا آتِيک‌َ بِه‌ِ قَبل‌َ أَن‌ يَرتَدَّ إِلَيک‌َ طَرفُک‌َ نمل‌ ‌آيه‌ 40. راجع‌ بعرش‌ بلقيس‌ و چنانچه‌ آصف‌ ‌إبن‌ برخيا اعلم‌ ‌از‌ سليمان‌ نبود فقط علم‌ غيب‌ داشت‌ آنهم‌ يک‌ قسمتي‌ خضر ‌هم‌ اعلم‌ ‌از‌ موسي‌ نبود ‌تا‌ مورد اشکال‌ شود و ‌در‌ حق‌ امير المؤمنين‌ ‌عليه‌ السّلام‌ ميفرمايد: وَ يَقُول‌ُ الَّذِين‌َ کَفَرُوا لَست‌َ مُرسَلًا قُل‌ کَفي‌ بِاللّه‌ِ شَهِيداً بَينِي‌ وَ بَينَکُم‌ وَ مَن‌ عِندَه‌ُ عِلم‌ُ الکِتاب‌ِ رعد ‌آيه‌ 43. (تنبيه‌) چه‌ اندازه‌ فرق‌ ‌است‌ ‌بين‌ ‌من‌ عنده‌ علم‌ ‌من‌ الکتاب‌ و ‌بين‌ مَن‌ عِندَه‌ُ عِلم‌ُ الکِتاب‌ِ اول‌ ‌من‌ تبعيضيه‌ ‌است‌ دلالت‌ ميکند بعض‌ علم‌ کتاب‌ ‌را‌ آصف‌ داشته‌ دوم‌ مطلق‌ ‌است‌، شامل‌ جميع‌ علم‌ کتاب‌ ‌را‌ امير المؤمنين‌ ‌عليه‌ السّلام‌ داشته‌ و ‌مع‌ ‌ذلک‌ دلالت‌ ندارد ‌بر‌ اينکه‌ اعلم‌ ‌از‌ پيغمبر بوده‌.

آیات این صفحه