تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِينَ اعْتَدَوْا مِنْکُمْ فِي السَّبْتِ فَقُلْنا لَهُمْ کُونُوا قِرَدَةً خاسِئِينَ (65) ترجمه‌ و هر آينه بتحقيق دانستيد آنانرا که تعدى کردند از شما در شنبه پس گفتيم مر ايشانرا که بوده باشيد بوزينه‌هائى راندگان.. تفسير گفته‌اند اين آيه هم خطاب بيهود است که در زمان حضرت داود مأمور شده بودند که روز شنبه ماهى نگيرند و عبادت کنند پس بعضى از آنها در قريه ايله که بر ساحل بحر اخضر بود مقيم شده بودند و ماهى‌هاى دريا در روز شنبه چون مأمون از تعرض بودند براى آنکه مدتها بود کسى در آنروز مزاحم آنها نميشد و حس کرده بودند در آنجا جمع مى‌شدند و آنها حيله کرده در کنار دريا حوضهائى حفر نمودند و بساقيه متصل بدريا کردند روز شنبه آنحوض‌ها از ماهى پر ميشد آخر روز ساقيه را مسدود و يکشنبه آنها را صيد مينمودند هر چند صلحا آنها را منع نمودند نه پذيرفتند تا خداوند بر آنها غضب فرمود و بدعاى حضرت داود آنها را مسخ فرمود بصورت ميمون و سه روز زنده بودند و بعد همه مردند اما اين بعد از آن بود که صلحا از آنها کناره گيرى نمودند و قريه را ميان خود و آنها تقسيم کرده بهيچ وجه با آنها معامله و معاشرت و آميزش نداشتند پس معلوم ميشود دعاى صلحا و علما بر ما لازم است که خداوند ببرکت وجود آنها عذاب بر ما نازل نفرمايد و الا اعمال ما خصوص در اينزمان طورى است که استحقاق هزار گونه بلا را داريم ملاحظه نمائيد آنها بر حسب ظاهر مرتکب معصيت نشده بودند بلکه حيله شرعيه کرده بودند خداوند چه معامله با آنها فرمود پس محفوظ ماندن صورت ما براى احترام پيغمبر خاتم (ص) و ائمه اطهار و وجود علما جلد 1 صفحه 99 و صلحا است و بايد شکر گذارى نمود و بدانکه مسخ عبارت از حلول روح انسان در بدن حيوان نيست که محال است بلکه تغيير صورت ظاهر انسان يا ظهور صورت باطنيه او است در عالم عيان زيرا حيله و مکر و بازيگرى مناسب با ميمون است و از اينجا معلوم ميشود که نبايد با خداوند مکر و حيله نمود و کلاه شرعى درست کرد بلکه بايد آدم حسابى بى‌قلب و غش بود تمام اينها غلط است اگر بناى مکر باشد خداوند از همه بهتر ميتواند مکر نمايد و خاسئين بدور شدگان از هر خير تفسير شده و ظاهرا خبر بعد از خبر است يعنى خداوند آنها را بامر تکوينى بوزينه و دور از هر خير فرمود.