1- در قيامت، همهى مردم يکجا در پيشگاه خداوند حاضر مىشوند. «جَمِيعاً»
2- نتيجه تقليد و پيروى کورکورانه، حسرت است. «کُنَّا لَکُمْ تَبَعاً فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ»
3- دوزخيان تنها تخفيف گوشهاى از عذاب را توقع دارند، نه تمام آن را. «مِنْ شَيْءٍ»
4- هدايت و ضلالت رهبران جامعه، در سعادت يا شقاوت مردم نقش مهمى دارد. «لَوْ هَدانَا اللَّهُ لَهَدَيْناکُمْ»
5- يکى از عذابهاى روحى وروانى رهبران فاسد در قيامت، اقرار آنها به
«1». بحار، ج 10، ص 227.
جلد 4 - صفحه 405
ناتوانى و بدبختى خود، در برابر پيروان خويش است. «لَوْ هَدانَا اللَّهُ لَهَدَيْناکُمْ»
6- آنها که در دنيا، به انبيا مىگفتند: براى ما فرقى ندارد که ما را موعظه کنيد يا نکنيد. «سَواءٌ عَلَيْنا أَ وَعَظْتَ أَمْ لَمْ تَکُنْ مِنَ الْواعِظِينَ» «1» در قيامت هم مىگويند:
فرقى ندارد که ما جيغ بکشيم يا آرام باشيم، به هر حال، دچار عذابيم. «سَواءٌ عَلَيْنا أَ جَزِعْنا أَمْ صَبَرْنا»
7- فرار از دادگاه و کيفر الهى امکان ندارد. «ما لَنا مِنْ مَحِيصٍ»
8- در قيامت ميان کفّار، قيل و قال و گفتگو بسيار است. قال .... قالُوا «2»
9- در قيامت هيچکس نمىتوانند مانع عذاب الهى شود. «فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ»