اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ جَعَلُوا لِلّهِ أَنداداً لِيُضِلُّوا عَن سَبِيلِهِ قُل تَمَتَّعُوا فَإِنَّ مَصِيرَکُم إِلَي النّارِ (30)
و قرار دادند اينها از براي خدا مثل و مانند براي اينکه اينها را گمراه کنند از سبيل و راه خداوند، بفرما بآنها که اينکه چهار روز دنيا هر چه ميخواهيد متمتع شويد و بهره برداري کنيد پس محققا مصير شما بسوي آتش است.
وَ جَعَلُوا لِلّهِ أَنداداً بعضي در الوهيت ندّي بر خدا اتخاذ کردند طبقات مشرکين، عبده اصنام، عبده شمس و قمر و کواکب و گاو و گوساله و آتش و ملک و جنّ و بشر و شجر و غير اينها، بعضي در امر رزق و اماته و احياء و ساير افعال الهي ندّي قرار دادند و مستند بغير دانستند يا بطبيعت، شانس، خوشبختي يا بعمليات خود يا برؤساء و فرمان فرمايان و غير اينها که منکر توحيد افعالي شدند، بعضي در صفات که زائد بر ذات دانستند و قديم شمردند: بعضي در ذات مثل إبن کمونه، بعضي قائل بيزدان و اهرمن شدند خالق خيرات و شرور.
لِيُضِلُّوا عَن سَبِيلِهِ سبيل الي اللّه توحيد او است در جميع مراحل ذاتي صفتي، افعالي: عبادتي، نظري و بسياري از افراد را در ضلالت انداختند.
قُل تَمَتَّعُوا و اينکه تمتع نه لطفيست از جانب الهي بلکه يک نوع از عقوبت است که باعث مزيد عذاب الهي ميشود چنانچه ميفرمايد وَ لا يَحسَبَنَّ الَّذِينَ
جلد 11 - صفحه 389
کَفَرُوا أَنَّما نُملِي لَهُم خَيرٌ لِأَنفُسِهِم إِنَّما نُملِي لَهُم لِيَزدادُوا إِثماً وَ لَهُم عَذابٌ مُهِينٌ آل عمران آيه 178.
فَإِنَّ مَصِيرَکُم إِلَي النّارِ انسان در دنيا در اينکه مدت عمر دائما در سير است و دو سير داريم يک رو ببهشت تمامش زحمت است بايد جلوگيري کند از هواهاي نفساني و طلب جاه و مال و رياست و لذائذ معاصي، صبر بر بليات و زحمت عبادات و جلوگيري از معاصي، و ديگر رو بآتش است تمامش هواهاي نفساني و زخارف دنيوي و لذائذ جسماني و حبّ شهوات که انسان فريب آنها را ميخورد و بسرعت هر چه تمامتر رو بجهنم ميرود که گفتند انسان سه دشمن دارد: دنيا خود را جلوه ميدهد، نفس مايل ميشود، شيطان راه نشان ميدهد.