تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) قالَ لَمْ أَکُنْ لِأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِنْ صَلْصالٍ مِنْ حَمَإٍ مَسْنُونٍ (33) قالَ لَمْ أَکُنْ لِأَسْجُدَ: گفت ابليس جواب دهنده بدين کلام که نباشم من هر آينه سجده کنم، يعنى سجده نکنم. لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ‌: مر آدم را که خلق نمودى او را، مِنْ صَلْصالٍ مِنْ حَمَإٍ مَسْنُونٍ‌: از گلى خشک سياه شده به سبب زياد ماندن در آب و سائيده شده که هيچ سنگ و ريگ در آن نباشد، زيرا من از جهت اصل اشرف هستم؛ و ندانست که شرف و فضيلت به علم و عمل است نه اصل و حسب. گذشته از اين، در مقام فرمان سبحانى، اظهار رأى نمودن و سرپيچى از اطاعت حق کردن، تيشه مردوديت به ريشه خود زدن است، لا جرم حکم مطرودى او از مصدر جلال الهى صادر شد.