اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ قُل إِنِّي أَنَا النَّذِيرُ المُبِينُ (89)
و بفرما بآنها محققا من إنذار کننده آشکارا هستم بعد از اينکه خفض جناح نمودي نسبت بمؤمنين و تواضع و فروتني کردي نسبت بآنها و افتخار و تکبّر نکردي معرفي خود را بکن که فرستاده از جانب خداوند هستم براي اينکه شما را آگاه کنم و خبر دهم از اموري که براي شما ضرر دنيوي و عقوبت اخروي دارد مرتکب نشويد وَ قُل إِنِّي أَنَا النَّذِيرُ المُبِينُ.
(اشکال) در باب شرائط عامة تکليف گفتند چهار شرط دارد: بلوغ. عقل.
جلد 12 - صفحه 72
قدرت. علم پس مادامي که علم ندارند عقوبت ندارند انذار معني ندارد.
(جواب) در مذهب شيعه مسلم است که اوامر و نواهي الهي تابع حکم و مصالح و مفاسد است البته افعال عباد يک فوائد و مضرّاتي دارد ذاتا که بواسطه آنها امر و نهي ميفرمايد و انبياء آمدند که بندگان را آگاه کنند که آنچه براي آنها نفع دارد و بعقل درک نميشود بجا آورند که معناي بشير است، و آنچه ضرر و مفسده دارد ترک کنند که معناي نذير است و عالم و جاهل در احکام مشترک هستند بر عالم واجبست عمل و بر جاهل واجبست تحصيل علم و بر خداوند بمقتضاي حکمت لازم است اعطاء عقل که رسول باطنيست و ارسال رسول که عقل خارجيست، بلي بعد از فحص اگر دست نيامد حکم هست لکن منجّز نيست، لذا گفتند علم شرط تنجز است و قدرت شرط حسن الخطاب است بعاجز نميشود خطاب کرد و قبيح است و بلوغ و عقل شرط اصل تکليف است.