تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَفْرَحُونَ بِما أَتَوْا وَ يُحِبُّونَ أَنْ يُحْمَدُوا بِما لَمْ يَفْعَلُوا فَلا تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفازَةٍ مِنَ الْعَذابِ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ (188)
بعد از آن وصف ديگر از صفات ذميمه اهل کتاب را فرمايد:
لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَفْرَحُونَ: گمان مکن اى پيغمبر آنان را که شاد و فرحناک باشند، بِما أَتَوْا: به آنچه بجا آوردند از کتمان نعت و صفت رسالت تو، وَ يُحِبُّونَ أَنْ يُحْمَدُوا: و دوست دارند اينکه مدح کرده شوند، بِما لَمْ يَفْعَلُوا:
به آنچه بجا نياوردند و وفا ننمودند به آن، که اوصاف مسطوره تورات باشد، بلکه خلاف آن را به اهل اسلام گفتند؛ با وجود بر اين، توقع مدح و ستايش را دارند.
از حضرت باقر عليه السّلام مروى است که: يهود با آنکه مشرک و منافق و تارک نماز و روزه بودند، مىگفتند: ما ابناء خدا و اهل نماز و روزه هستيم، تا مردم آنها را محترم و مدح آنان نمايند؛ آيه شريفه نازل شد «1».
«1» مجمع البيان، جلد اوّل، صفحه 554
تفسير اثنا عشرى، ج2، ص: 324
فَلا تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفازَةٍ مِنَ الْعَذابِ: پس البته گمان مبر اى پيغمبر، آنانکه فرحناک باشند، به تدليس خود با توقع ستايش، به رستگارى از عذاب آتش جهنم، وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ: و مر ايشان را عذابى است دردناک روز قيامت، به جهت کفر و کتمان حق و تدليس.