از تهمتهايىکه به پيامبر اسلام مىزدند، آن بود که قرآن را شخص ديگرى به او ياد داده است: «يُعَلِّمُهُ بَشَرٌ» «1» اين آيه در پاسخ آنان نازل شده است.
معمولًا در نوع سخنان و نوشتههاى افراد بشر در دراز مدّت تغيير، تکامل و تضادّ پيش مىآيد. امّا اين که قرآن در طول 23 سال نزول، در شرايط گوناگون جنگ و صلح، غربت و شهرت، قوّت و ضعف، و در فراز و نشيبهاى زمان آن هم از زبان شخصى درس نخوانده، بدون هيچ گونه اختلاف و تناقض بيان شده، دليل آن است که کلام خداست، نه آموختهى بشر.
فرمان تدبّر در قرآن براى همه و در هر عصر ونسلى، رمز آن است که هر انديشمندى هر زمان، به نکتهاى خواهد رسيد. حضرت على عليه السلام دربارهى بىکرانگى مفاهيم قرآن فرموده است: «بَحراً لا يُدرک قَعره» «2» قرآن، دريايى است که تهِ آن درک نمىشود.