تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَکْتُبُونَ الْکِتابَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هذا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِيلاً فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا کَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَ وَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَکْسِبُونَ (79)
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَکْتُبُونَ الْکِتابَ بِأَيْدِيهِمْ: پس واى و اندوه و حسرت و هلاکت و عقوبت، يا وادى که در جهنم براى کسانى است که مى‌نويسند کتاب تحريف شده را به دستهاى خود.
در منهج ويل، وادى است در جهنم که چون کافر را در آن اندازند تا چهل سال به قعر آن نرسد.
از سعيد بن جبير نقل است که: اگر تمام کوههاى عالم را در آن اندازند هيچ شود.
چنين مکان براى کسانى است که تغيير و تبديل دهند کتاب الهى را.
ثُمَّ يَقُولُونَ هذا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ: پس مى‌گويند محرّفين: اين کتاب و نوشته از جانب خدا است. گويا سائلى سؤال کند که چرا چنين کنند، مى‌فرمايد: لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِيلًا: براى اين که بدل کنند به آن کلام تحريف شده قيمت کمى را، يعنى به آن تحصيل غرضى از اغراض دنيوى نمايند. و اين قيمت هر چند جليل باشد، نسبت به عقاب دائمى قليل است، زيرا اين فانى و آن باقى است.
خلاصه علماى يهود براى رياست و گرفتن رشوه، اوصاف حضرت رسالت صلّى اللّه عليه و آله و سلّم را- که در تورات بر اين وجه مروى است: نيکو روى، جعد موى، گندم گون، سياه چشم، ميانه بالا- تغيير دادند و به جاى آن نوشتند: پيغمبر آخر الزمان شخصى باشد، دراز قامت، ازرق چشم، سفيد پوست، فروهشته موى. و به عوام گفتند: پانصد سال بعد مبعوث شود، و اين پيغمبر موعود نيست، به جهت آنکه در شک اندازند.
فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا کَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ: پس واى و ويل براى ايشان است از آنچه
تفسير اثنا عشرى، ج1، ص: 184
نوشته دستهاى ايشان، يعنى کلام محرّف. وَ وَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَکْسِبُونَ: و واى برايشان از آنچه کسب مى‌کنند، يعنى رشوه و مال حرام را. و اين جماعت عالما و عامدا اوصاف حضرت خاتم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم را تغيير دادند و بعد از بعثت پيغمبر، جماعتى شناختند که اين همان پيغمبر موعود و موصوف در تورات است. نزد رؤسا و احبار آمدند، واقعه را گفتند. آنها کتاب‌هاى محرّف را آوردند، نشان دادند و آنها را گمراه نمودند.
عياشى از ابى بصير روايت نموده که فرمود حضرت صادق عليه السلام:
بيرون آمد عبد اللّه پسر عمرو عاص از نزد عثمان، پس ملاقات نمود حضرت امير المؤمنين عليه السلام را. عرض کرد: بيدارى کشيديم شب را در امرى، اميدواريم خدا ثابت بدارد اين امت را. پس حضرت فرمود: هرگز براى من پنهان نباشد آنچه را که بيدارى کشيديد در آن، تحريف کرديد و تغيير داديد و تبديل نموديد نهصد حرف را. سيصد تا را تحريف و سيصد تا را تغيير و سيصد تا را تبديل نموديد. پس واى و ويل مر کسانى را که مى‌نويسند نوشته را به دستهاى خود و گويند از جانب خدا است، براى آنکه بدل کنند به آن کلام محرّف قيمت کمى را، پس واى بر آنچه نوشتند و واى بر آنچه کسب کردند «1».
تنبيه: آيه شريفه عام است نسبت به هر عصرى و هر جماعتى که تغيير و تبديل دهند کتاب آسمانى و احکام الهى را، يا افترا و دروغ بندند بر خدا.
بنابراين پس از خاتميت حضرت پيغمبر اسلام، ديگر پيغمبرى مبعوث نخواهد شد تا انقراض عالم. و بعد از نزول قرآن ديگر کتابى از آسمان نازل نخواهد شد. پس واى بر کسانى که معتقد شوند پيغمبرى بعد از حضرت خاتم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و کتابى بعد از قرآن مجيد آمده و نسبت دهند آن را به خداى تعالى.
«1» تفسير برهان، جلد اوّل، صفحه 119، حديث دوّم.
تفسير اثنا عشرى، ج1، ص: 185