تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
وَ يَسْتَفْتُونَکَ فِي النِّساءِ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيکُمْ فِيهِنَّ وَ ما يُتْلى عَلَيْکُمْ فِي الْکِتابِ فِي يَتامَى النِّساءِ اللاَّتِي لا تُؤْتُونَهُنَّ ما کُتِبَ لَهُنَّ وَ تَرْغَبُونَ أَنْ تَنْکِحُوهُنَّ وَ الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الْوِلْدانِ وَ أَنْ تَقُومُوا لِلْيَتامى بِالْقِسْطِ وَ ما تَفْعَلُوا مِنْ خَيْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ کانَ بِهِ عَلِيماً (127)
ترجمه
طلب فرمان مى‌کنند از تو در باره زنان بگو خدا فرمان ميدهد شما را در باره آنها و آنچه خوانده ميشود بر شما در کتاب در باره يتيمان زنانى که نميدهيد آنچه نوشته شد از براى آنها و رغبت داريد که نکاح کنيد آنها را و ضعيفان از کودکان و آنکه قيام نمائيد براى يتيمان بعدالت و آنچه مى‌کنيد از خوبى پس همانا خداوند باشد بآن دانا..
تفسير
قمى ره از حضرت باقر (ع) روايت نموده که از پيغمبر (ص) پرسيدند از ميراث زنان خداوند آيه ربع و ثمن را نازل فرمود پس معلوم ميشود مراد از استفتاء طلب حکم الهى است در باب ميراث زنان و مراد از افتاء بيان حکم است که در اوائل اين سوره شده است و اين آيه در نزول مقدم بوده است چنانچه فرموده و حکم مى‌کند و بيان مى‌فرمايد آنچه را تلاوت ميشود بر شما در قرآن در باره زنان يتيميکه ميراث آنها را نداديد و از آيه ارث استفاده شد که بايد دختران و زنان ارث ببرند در زمره طبقه اول و در مجمع از حضرت باقر (ع) نقل فرموده که اهل جاهليت باطفال و زنان ارث نميدادند و مى‌گفتند ارث را بايد کسى ببرد که بتواند دفاع از حريم نمايد پس خداوند آيات ارث را در اول اين سوره نازل فرمود و اين معناى قول خداوند است در اين آيه که فرموده است نميدهيد آنچه نوشته شد از براى آنها و قمى نيز اين روايت را نقل نموده بعلاوه آنکه آنها حرمان زنان و کودکان را از ارث در دين خودشان مستحسن ميدانستند و چون آيه فرائض و مواريث نازل شد محزون شدند و بخدمت پيغمبر (ص) شتافتند شايد آنحضرت تغييرى در حکم دهد و از روى تعجب از اين حکم سؤال نمودند حضرت تأکيد فرمود و نيز قمى فرموده که معمول اين بود که مرديکه در حجر او يتيمه‌اى بود که مالى داشت و جمالى نداشت آنمرد او را براى خود باسم زنيت اختيار مينمود و مال او را تصرف ميکرد و مقصودش از اين کار آن بود که کسى باميد مالش او را بزنيت اختيار ننمايد تا بميرد و ارثش باو برسد پس خداوند باين آيه از اين عمل نهى فرمود و نيز قبلا حکم الهى صادر شده بود که بايد اموال يتيمان را مسترد داشت و حقوق کودکان ضعيف را تضييع ننمود و در اين آيه نيز تأکيد ميشود که بايد در اموال و نفوس آنها بعدالت رفتار نمود و هر خيرى که از بندگان صادر شود در باره زنان و کودکان و يتيمان و ضعيفان و غير آنان خداوند
جلد 2 صفحه 133
عالم بآن است و جزاى خير در دنيا و آخرت عنايت خواهد فرمود.