1- داورى و قضاوت از شئون پيامبرى است. «وَ أَنِ احْکُمْ بَيْنَهُمْ»
2- اساس قضاوت و حکومت، قانون خداست. «وَ أَنِ احْکُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ»
3- پيامبر اسلام علاوه بر مسلمانان، بر يهود ونصارى نيز ولايت دارد. وَ أَنِ احْکُمْ بَيْنَهُمْ ...
جلد 2 - صفحه 309
4- در مسائل مهم وحياتى، تکرار تذکّر ضرورى است. (تنها به حکم خدا داورى کن واز هوسهاى مردم پيروى مکن» در اين آيه وآيه قبل تکرار شده است)
5- توجّه به خواسته‌هاى نفسانى مردم يکى از خطرهاى بزرگ براى قاضى و حاکم است. «وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ»
6- هشدارهاى الهى، عامل مصونيّت و عصمت انبياست. «وَ احْذَرْهُمْ»
7- مراقب نفوذ فرهنگى دشمنان باشيم. «وَ احْذَرْهُمْ أَنْ يَفْتِنُوکَ»
8- وقتى رسول خدا صلى الله عليه و آله بايد از توطئه‌هاى کفّار در بيم باشد، تکليف ديگران روشن است. «وَ احْذَرْهُمْ أَنْ يَفْتِنُوکَ»
9- حتّى دست‌برداشتن از بعضى احکام الهى نشانه‌ى پيروى از هوسهاى مردم است. أَنْ يَفْتِنُوکَ عَنْ بَعْضِ ...
10- مخالفان هم بعضى از دستورهاى الهى را مى‌پسندند. خطر اعراض و تحريف در بعضى احکام وجود دارد. «عَنْ بَعْضِ ما أَنْزَلَ اللَّهُ»
11- بايد طبق وحى داورى کنيم، گرچه احتمال اعراض بعضى از مردم را بدهيم.
وَ أَنِ احْکُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ ... فَإِنْ تَوَلَّوْا
12- هدف وسيله را توجيه نمى‌کند. نبايد به خاطر مسلمان شدن گروهى، از داورى و قضاوت ناروا کمک گرفت. (با توجّه به شأن نزول)
13- هشدارهاى تندى همچون: لا تَتَّبِعْ، احْذَرْهُمْ، يَفْتِنُوکَ ... نشانه‌ى صداقت پيامبر صلى الله عليه و آله در ابلاغ وحى الهى است و گرنه کسى به خودش اين همه تند خطاب نمى‌کند.
14- روى‌گردانى از داورى پيامبر، عامل سقوط و سبب عذاب الهى است. «أَنْ يُصِيبَهُمْ بِبَعْضِ ذُنُوبِهِمْ»
15- ريشه‌ى اعراض کافران فسق است، وگرنه در آيين الهى نقصى نيست. فَإِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمْ ... لَفاسِقُونَ
تفسير نور(10جلدى)، ج2، ص: 310