تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) وَ قالُوا لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْهِ مَلَکٌ وَ لَوْ أَنْزَلْنا مَلَکاً لَقُضِيَ الْأَمْرُ ثُمَّ لا يُنْظَرُونَ «8» ترجمه‌ و گفتند چرا فرستاده نشد بر او فرشته و اگر بفرستيم فرشته را هر آينه ميگذرد کار پس مهلت داده نميشوند. تفسير در تفسير امام (ع) و در احتجاج از آنحضرت نقل نموده است که عبد اللّه بن ابى اميّه مخزومى بحضرت رسول (ص) عرض کرد که ادعاء بزرگى کردى و گمان نمودى که پيغمبر خدائى در صورتى که سزاوار نيست براى خداوند آنکه مانند تو پيغمبرى بفرستد که بشرى باشد مانند ما و اگر تو پيغمبر بودى با تو ملکى بود که تصديق تو را مى‌کرد و ما ميديديم او را بلکه اگر خداوند بخواهد براى ما پيغمبرى بفرستد بايد ملکى بفرستد نه بشرى مانند ما تو نيستى مگر مردى سحر زده در اين حال پيغمبر اکرم از خدا طلب نمود که جواب او را بفرمايد اين آيه و آيه بعد از اين نازل شد بعد از آن پيغمبر (ص) فرمود که ملک مانند هوا است که شما او را نمى‌توانيد به بينيد و اگر بشما ارائه داده شود بايد بصورت بشر درآيد و با شما صحبت کند و آنوقت باز شما مى‌گوئيد اين ملک نيست بشر است و امر بر شما مشتبه ميشود بطوريکه اگر معجزه هم نمايد تصديقش نمى‌کنيد زيرا تصور مى‌کنيد آنکار طبيعى ملک است مانند پريدن که طبيعى پرنده است ولى اگر بشر باشد چون شما ميدانيد چه کارى از عهده بشر خارج است آنکار را که کرد نبوت او بر شما ثابت ميشود پس خداوند احراز حق را بر شما آسان نموده است و حجت را از طرف خود تمام کرده است و شما خواهش بيجائى ميکنيد که ميخواهيد احراز حق را بر خودتان مشکل کنيد و حجتى هم از خداوند بر شما نباشد فرمايش پيغمبر (ص) در قسمت اخير اين روايت راجع بآيه بعد است که ملخّصا ذکر شد و اما راجع باين آيه شايد مراد آن باشد که چون ملک قابل رؤيت بابصار بشر نيست اگر ابصار آنها قوى شود که ملک را بصورت اصلى مشاهده نمايند براى عدم استعداد نفوسشان بهلاکت ميرسند و بعضى فرموده‌اند چون طريقه الهيه جارى شده است که هرگاه ملائکه نازل شوند بر قومى هلاک شوند مانند قوم عاد و ثمود و لوط و امثال آنها و گفته‌اند اين براى آنستکه بعد از مشاهده ملائکه بصورت اصليّه ملجأ مى‌شوند در ايمان مانند قيامت و ايمان با الجاء قبول نمى‌شود مانند بعد از مردن پس لازم مى‌شود فورا هلاک شوند چون ديگر ماندنشان در دنيا جلد 2 صفحه 301 فائده ندارد ..