تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
أَ فَغَيْرَ اللَّهِ أَبْتَغِي حَکَماً وَ هُوَ الَّذِي أَنْزَلَ إِلَيْکُمُ الْکِتابَ مُفَصَّلاً وَ الَّذِينَ آتَيْناهُمُ الْکِتابَ يَعْلَمُونَ أَنَّهُ مُنَزَّلٌ مِنْ رَبِّکَ بِالْحَقِّ فَلا تَکُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِينَ (114)
ترجمه
آيا پس غير خدا را بجويم حکم کننده و او است آنکه فرستاد بسوى شما کتاب را تفصيل داده شده و آنانکه داديم ايشانرا کتاب ميدانند که آن فرستاده شده است از پروردگارت بحق پس مباش البته از شک آورندگان.
تفسير
گفتهاند کفار قريش پس از آنکه محروم شدند از ظهور معجزات مطلوبه در آيات سابقه راضى شدند بحکميّت علماء يهود و نصارى بين آنها و حضرت رسول (ص) و اين آيه نازل شد که دلالت دارد بر آنکه نبايد پيغمبر راضى باين امر شود چون قرآن حق و باطل را از يکديگر جدا نموده و خود مصدّق خود است در نزد اهل انصاف چون معجزه باقيه است و حاجت بمصدّق ندارد و در مورديکه خداوند حکم فرموده باشد رضايت بحکميّت غير خدا منافى با مقام يقين به حقيّت حکم الهى است در نظر عامّه پس نبايد از پيغمبر صادر شود و بنظر حقير باين مناسبت نهى شده است از بودن آنحضرت از شک آورندگان در ذيل آيه شريفه چون مقام آنحضرت اجلّ از اين خطاب است يعنى پس مباش از شک آورندگان در نظر مردم و بعضى فرمودهاند خطاب متوجه بآنحضرت است و مقصود بخطاب ديگرانند و براى تهييج بر ثبات قدم ذکر شده و نکته ديگر نفى حکميّت آنستکه علماء يهود و نصارى ميدانند حقيّت دين اسلام را براى آنکه علائم پيغمبر آخر الزّمان را در تورية و انجيل ديده و آنحضرت را شناختهاند و با اين وصف از راه عناد و لجاج و حبّ جاه و مال
جلد 2 صفحه 372
انکار نمودهاند و واضح است که چنين اشخاصى صلاحيّت براى حکميّت ندارند و بعضى گفتهاند مراد آنستکه مباش از شک آورندگان در آنکه آنها ميدانند حقيّت اسلام را با وجود اين منکرند پس نبايد راضى بحکومت آنها شد چون حاکم بايد منصف و بىطرف باشد ..