تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
ذلِکَ أَنْ لَمْ يَکُنْ رَبُّکَ مُهْلِکَ الْقُرى بِظُلْمٍ وَ أَهْلُها غافِلُونَ (131)
ترجمه
اين براى آنستکه نبوده است پروردگار تو هلاک کننده بلاد بستم با آنکه
جلد 2 صفحه 383
باشند اهل آن غافلان
تفسير
عقاب بدون بيان قبيح و ظلم است و خداوند حکيم و عادل است لذا تا پيغمبرى نفرستد که مردم را ارشاد و انذار فرمايد عذاب نمىکند چون بايد حجّت از طرف خداوند بر خلق اتمام شود و آنها حجّتى در مقابل حق نداشته باشند و نگويند ما جاهل و غافل بوديم اگر کسى ما را تنبيه مينمود متنبّه ميشديم و اطاعت ميکرديم و بنابر اين ذلک اشاره است بارسال رسل و باء حرف جرّ که مفيد تعليل است بعد از آن مقدر است و بظلم بيان حال ربّ است يعنى خداوند هلاک نمىکند از روى ظلم و محتمل است بيان حال خلق باشد يعنى بسبب ظلم آنها که بجا آورده باشند از روى جهالت و نادانى و غفلت و بر هر تقدير آيه دلالت دارد بر آنکه خداوند منزّه از ظلم است نهايت آنکه بنابر احتمال اول دلالتش واضح و بنابر احتمال دوم خفى است.