نکته‌های تفسیر نور

«جَنَّاتٍ»، باغ‌هاى پر درخت و زمين‌هاى پوشيده از زراعت است. «معروش»، درختى است که نياز به داربست دارد. «اکل» به معناى مأکول و خوراکى است. در آيه 99 همين سوره خوانديم: «انْظُرُوا إِلى‌ ثَمَرِهِ إِذا أَثْمَرَ» هنگامى که درخت بار آورد، با دقّت به آن نگاه کنيد. در اين آيه مى‌خوانيم که‌ «کُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ إِذا أَثْمَرَ»، هنگامى که بار داد، بخوريد. نتيجه اينکه: خوردن بايد با تأمّل و دقّت باشد، نه غافلانه. امام باقر عليه السلام پس از تلاوت اين آيه فرمود: شخصى زراعتى داشت که تمام محصولاتش را صدقه مى‌داد و خود و عيالش بى‌چيز مى‌ماندند. خداوند اين عمل را اسراف خواند. «1» اين آيه، درس خداشناسى را همراه با اجازه مصرف خوارکى‌ها و رسيدگى به طبقات محروم و انفاق به آنان و اعتدال داشتن و زياده‌روى نکردن در مصرف و انفاق را بيان مى‌کند. «1». تفسير نورالثقلين. جلد 2 - صفحه 567 «أَنْشَأَ، کُلُوا، آتُوا، لا تُسْرِفُوا» چنانکه در جاى ديگر نيز مى‌خوانيم: «وَ الَّذِينَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَ لَمْ يَقْتُرُوا وَ کانَ بَيْنَ ذلِکَ قَواماً» «1» امام صادق عليه السلام ذيل اين آيه فرمودند: حتّى اگر مسلمان يافت نشد، حقّ برداشت را به مشرک فقير بپردازيد «2» در روايتى ديگر فرمود: اين حقّ برداشت، غير از زکات است. «3» امام صادق عليه السلام فرمود: ميوه را در شب برداشت نکنيد و شبانه درو نکنيد تا فقيران نيز بتوانند حاضر شوند و چيزى بگيرند. «4» در سوره «ن والقلم» نيز مى‌خوانيم که خداوند باغ کسانى را که تصميم گرفتند شبانه و به دور از چشم فقرا ميوه‌ها را بچينند و به آنها ندهند، سوزاند.