تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
قالَ الْمَلَأُ الَّذِينَ اسْتَکْبَرُوا مِنْ قَوْمِهِ لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِمَنْ آمَنَ مِنْهُمْ أَ تَعْلَمُونَ أَنَّ صالِحاً مُرْسَلٌ مِنْ رَبِّهِ قالُوا إِنَّا بِما أُرْسِلَ بِهِ مُؤْمِنُونَ (75)
قالَ الْمَلَأُ الَّذِينَ اسْتَکْبَرُوا: گفتند اکابر و رؤسا آنانکه تکبر و سرکشى نمودند از ايمان، مِنْ قَوْمِهِ: از قوم ثمود، لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِمَنْ آمَنَ مِنْهُمْ: مر کسانى را که مستضعفين و مؤمن بودند، چه عادت کفار متمردين و
جلد 4 صفحه 121
متکبرين، همين است که به تحقير و استخفاف، وصف مؤمنين نموده و ايشان را از ضعفاء عقول مى‌شمرند. و غرض از توصيف به ضعف، تنفير مردم بود از متابعت، و فى الواقع اين ذم به مؤمنين عايد نشود، بلکه راجع به خود آنها گردد؛ چه مقتضاى عقل آنست که آنچه به براهين و دلايل ثابت شود، آن حق و تمسک به حق ثابت کار عقلاء، و آن که معهذا ترک حق نمايد، او مخالف عقل و به جهل و کبر منسوب است؛ لذا او سبحانه و تعالى مکرر ذم ايشان به استکبار فرمود. مقوله مستکبرين به ضعفاء آن که: أَ تَعْلَمُونَ أَنَّ صالِحاً مُرْسَلٌ مِنْ رَبِّهِ:
آيا شما به علم قطعى مى‌دانيد که بتحقيق صالح فرستاده خدا و صادق در دعواى رسالت پروردگار شما است. و اين مقالشان به استهزاء و سخريه بوده. قالُوا إِنَّا بِما أُرْسِلَ بِهِ مُؤْمِنُونَ: گفتند مؤمنين صادقين به کافرين کاذبين که بتحقيق ما به جميع آنچه فرستاده شده به صالح، ايمان و تصديق داريم و حق بر ما ثابت شده.