«طوفان»، در فارسى به معناى تندباد است، امّا عرب آن را به معناى سيل کوبنده به کار مىبرد. البتّه بعضى به هر حادثهى عمومى و وحشتناک، طوفان گفتهاند. «قمل»، به حيوانات کوچک از قبيل شپش، مورچه و آفات حبوبات و نوعى حشرات گفته مىشود. «2»
خون، يکى از نشانههاى خداوند بر قوم بنىاسرائيل بود و مراد، خون شدن آبها يا خون دماغ شدن همهى مردم است که نوعى عذاب الهى بود.
عذابهاى طوفان، خون و هجوم ملخ، تنها نسبت به فرعونيان بود و بنىاسرائيل از آن درامان بودند. داستان اين عذابها در تورات نيز آمده است. «3» هر بار که بلايى به آنها مىرسيد، دست به دامن موسى مىشدند و قول مىدادند که اگر خدا رفع بلا کند ايمان
«1». ذاريات، 52.
«2». مفردات راغب.
«3». درتورات، خون شدن آبها در سِفر خروج، باب 7 آيهى 20، هجوم پشه، در باب 8 آيهى 7، بارش تگرگ، در باب 9 آيهى 25 و هجوم ملخها، در باب 10 آيهى 14 آمده است.
جلد 3 - صفحه 154
بياورند، آن حضرت مىپذيرفت و از خدا درخواست کرده و بلا برطرف مىشد، امّا آنان باز دست از کفر و لجاجت خود بر نمىداشتند. چنانکه در آيات بعد نيز بيان مىشود.