تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
سوره الأعراف «7»: آيات 146 تا 147
سَأَصْرِفُ عَنْ آياتِيَ الَّذِينَ يَتَکَبَّرُونَ فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَ إِنْ يَرَوْا کُلَّ آيَةٍ لا يُؤْمِنُوا بِها وَ إِنْ يَرَوْا سَبِيلَ الرُّشْدِ لا يَتَّخِذُوهُ سَبِيلاً وَ إِنْ يَرَوْا سَبِيلَ الغَيِّ يَتَّخِذُوهُ سَبِيلاً ذلِکَ بِأَنَّهُمْ کَذَّبُوا بِآياتِنا وَ کانُوا عَنْها غافِلِينَ (146) وَ الَّذِينَ کَذَّبُوا بِآياتِنا وَ لِقاءِ الْآخِرَةِ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ هَلْ يُجْزَوْنَ إِلاَّ ما کانُوا يَعْمَلُونَ (147)
جلد 2 صفحه 474
ترجمه
زود باشد منصرف نمايم از آيات خود آنانرا که تکبّر مينمايند در زمين بناحق و اگر بهبينند هر آيتى را نميگروند بآنها و اگر بهبينند راه هدايت را نميگيرند آنرا راه و اگر بهبينند راه ضلالت را ميگيرند آنرا راه اين براى آنستکه آنها تکذيب نمودند آيتهاى ما را و بودند از آنها غافلان
و آنانکه تکذيب نمودند آيتهاى ما و ديدار آخرت را نابود شد اعمال آنها آيا جزا داده ميشوند مگر آنچه بودند که بجا مىآوردند.
تفسير
يکى از صفات ذميمه و معاصى کبيره تکبّر است خصوص در برابر آيات الهى و معجزات انبياء عليهم السلام که بايد خاضع شد و بنظر اعتبار و انصاف در آنها نگريست و تصديق نمود و هرگاه شخص از روى جهالت و عناد تکبر نمود و تکذيب کرد بسيار تکبر بيجا و ناروائى نموده و اگر چندى باين حال باقيماند و تدبّر و تفکّر در آنها ننمود و بغفلت گذراند کم کم مسامع قلب او بعالم غيب مسدود و بصيرتش بکلّى زائل ميشود گويا داغ باطل بتقدير الهى بر قلب او وارد ميگردد و عنايت غيبى از او سلب و بحال خود واگذاشته ميشود چون خود را از قابليّت فيض بسوء اختيار خود انداخته و براى عقوبت الهى در دنيا و آخرت مستحق نموده است و اين صرف الهى است آنها را از آيات خود که در نتيجه انصراف از براى آنها از استماع آيات خدا و مشاهده معجزات انبيا حاصل ميشود بطوريکه هر قدر معجزه و کرامت مشاهده نمايند ايمان نمىآورند و هر چه آيات وعظ و انذار براى آنها قرائت شود در قلبشان تأثير نمىکند و اگر راه هدايت را مانند وجود امير المؤمنين (ع) بهبينند آنراه را اختيار نمىنمايند و اگر راه ضلالت را مانند وجود اعداء او بهبينند آنراه را اختيار مىکنند و قمى ره فرموده اگر ايمان و صدق و وفا و عمل صالح را بهبينند راه خودشان قرار نمىدهند و اگر شرک و زنا و معاصى ديگر را بهبينند اخذ مينمايند و عمل ميکنند و اينها همه در نتيجه تکذيب و غفلت حاصل خواهد شد و اعمال آنها فاسد و بىثمر است و نفعى بر ايشان ندارد و در قيامت بجزاى اعمالشان خواهند رسيد چنانچه در دنيا بآثار سوئش مبتلا شدند.
جلد 2 صفحه 475