تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
إِذْ يُرِيکَهُمُ اللَّهُ فِي مَنامِکَ قَلِيلاً وَ لَوْ أَراکَهُمْ کَثِيراً لَفَشِلْتُمْ وَ لَتَنازَعْتُمْ فِي الْأَمْرِ وَ لکِنَّ اللَّهَ سَلَّمَ إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ (43)
ترجمه
هنگاميکه نمود بتو ايشانرا خدا در خوابت اندک و اگر نموده بود بتو آنها را بسيار هر آينه سستى مينموديد و هر آينه نزاع ميکرديد در کار ولى خدا بسلامت داشت
جلد 2 صفحه 538
بدرستيکه او دانا است بضمير سينهها.
تفسير
اذ بدل ثانى است از يوم الفرقان يا متعلّق است با ذکر مقدّر و گفتهاند خداوند در شب روز که در آنروز جنگ بدر واقع شد ارائه داد در خواب به پيغمبر خود لشگر کفار را کم براى آنکه باصحاب خبر دهد و آنها با قوت قلب براى جنگ حاضر شوند و اين جائز است چون خواب راست آنستکه خودش يا تاويلش در خارج واقع شود و اينجا تاويلش غلبه مسلمانان بود که واقع شد و اگر خداوند ارائه ميداد آنها را زياد موجب تشويش خاطر مسلمانان ميشد و ميترسيدند و منازعه و مجادله با يکديگر مينمودند در امر جهاد و آرائشان مختلف ميشد ولى خداوند سلامت داشت ايشانرا از نزاع و جدال و اختلاف و سستى و جبن چون از ضمائر و باطن دل ايشان با خبر بود و ميدانست که در ميان آنها ضعيف القلب و سست اعتقاد موجود و محتاج بتقويت است و قمى ره فرموده خطاب به پيغمبر (ص) و مراد اصحابند خداوند بآنها ارائه داد در خواب کفار قريش را کم براى آنکه فزع ننمايند ..