تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
فَإِنْ تابُوا وَ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ آتَوُا الزَّکاةَ فَإِخْوانُکُمْ فِي الدِّينِ وَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ «11»
ج5، ص 28
فَإِنْ تابُوا: پس اگر پشيمان شوند بر آنچه که بودند بر آن از شرک و طغيان و عازم شوند بر ترک عود به آن و قبول اسلام نمايند. وَ أَقامُوا الصَّلاةَ: و بپاى دارند نماز پنجگانه را به شرايط و آداب. وَ آتَوُا الزَّکاةَ: و بدهند زکات را به دستور مقرره. پس از توبه و اعمال اين دو رکن معظم، فَإِخْوانُکُمْ فِي الدِّينِ:
پس برادران شمايند در دين، يعنى با انها معامله مؤمنين نمائيد. وَ نُفَصِّلُ الْآياتِ: و بيان مىکنيم آيات را و مميز سازيم هر يکى را از ديگرى بخصوصيتى. لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ: براى گروهى که مىدانند و نظر و تنبه نمايند جهالى که تعقل ندارند.
نهج قال امير المؤمنين «1» عليه السّلام من اعتبر ابصر و من ابصر فهم و من فهم علم.
و قال عليه السّلام «2» ما اکثر العبر و اقلّ الاعتبار.
فرمود امير المؤمنين عليه السّلام: هر که عبرت گرفت بصير گرديد، و هر که بصير شد فهميد، و هر که فهميد دانا شد.
و فرمود: چه بسيار است عبرتها، و کم است عبرت گرفتن.
نکته- قوله «وَ نُفَصِّلُ الْآياتِ» جمله معترضه است بين الکلامين براى حث و ترغيب آنچه تفصيل فرموده از احکام معاهدين يا خصال تائبين.