1- پيامبر مأمور ابلاغ است وکيفر و مجازات گمراهان بدست خداست. «إِنَّما يَأْتِيکُمْ بِهِ اللَّهُ»
2- هيچ امرى خداوند را مجبور بر کارى (حتّى پس از تهديدهاى او) نمىکند.
«إِنْ شاءَ»
3- کفّار نه مىتوانند از نزول عذاب جلوگيرى کنند و نه مىتوانند خود را از آن
«1». بقره، 26.
جلد 4 - صفحه 53
برهانند. «ما أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ»
4- انبيا دلسوز مردمند. «نُصْحِي»
5- اراده خداوند، غالب بر تمام ارادههاست. وَ لا يَنْفَعُکُمْ نُصْحِي ... إِنْ کانَ اللَّهُ يُرِيدُ أَنْ يُغْوِيَکُمْ (حتّى تأثير سوز و سخن و نصيحت پيامبر، به خواست اوست)
6- هدايت يا گمراهى مردم، از مدار ارادهى الهى خارج نيست. «يُرِيدُ أَنْ يُغْوِيَکُمْ»
7- اغواى گمراهان پس از لجاجت و درخواست عذاب، «فَأْتِنا بِما تَعِدُنا» پرتوى از ربوبيّت الهى است. «أَنْ يُغْوِيَکُمْ هُوَ رَبُّکُمْ»
8- نپذيرفتن نصايح انبيا، قهر الهى است. لا يَنْفَعُکُمْ نُصْحِي ... إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ
9- برفرض در دنيا مجازات نشويم، سر و کار ما در قيامت با خداوند است. «هُوَ رَبُّکُمْ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ»
10- بازگشت به سوى خداوند اجبارى است. «إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ» نه «تُرْجَعُونَ»