شَاء

تکرارها: ۵۶

=== قاموس قرآن === مصدر است به معنی خواستن و اراده کردن «شائة یشائه شیئاً: اراده» [بقره:20]. طبرسی در ذیل این آیه مشیت را اراده معنی کرده است. [یونس:99]. شاء در این آیه و نظائر آن به معنی مشیت جبری است یعنی اگر خدا می‏خواست قدرت عدم ایمان را از آنهابر می‏داشت قهراً همه ایمان می‏آوردند ولی خدا چنین نخواسته است. * [انسان:29-30]، [تکویر:27-29]. ظاهراً مراد از «یَشاءَ اللّهُ»در این دو آیه و نظیر آنها، فراهم آوردن اسباب و توفیق در کارها است، پر واضح است که اگر خداوند اسباب را فراهم نکند انسان کاری نتواند کرد هر چند که فاعل مختار است اینکه خداوند اسباب بی شمار را از قبیل آفتاب، ماه، ستارگان، زمین، هوا، آب،ارزاق، بدن، سلامتی، فهم، اراده و... فراهم آورده است اینها همه مشیّت خدا اند که ما کار شایسته را اراده و انجام دهیم و اگر خداوند این اسباب را جور نمی‏آورد اراده کار نیک یا بد از ما مقدور نبود این است آنچه به نظر می‏آید. واللّه العالم . اراده خداوند دو گونه است: اراده تکوینی و اراده تشریعی. اراده تکوینی و اراده تشریعی و اراده تکوینی از مراد غیر قابل تخلّف است ولی اراده تشریعی می‏شود که از مراد متخلّف باشد، احکام و قضایای دینی که برای هدایت و اصلاح مردم وضع شده همه از قسمت اراده تشریعی اند که می‏شود به وسیله عصیان متخلّف از مراد باشد. به عبارت دیگر خداوند از بندگان خواسته و اراده کرده همه راست بگویند و عدالت کنند ولی می‏بینم که نمی‏گویند و نمی‏کنند این همه تخلّف اراده از مراد است، اگر راجع به احکام دین معتقد به اراده تکوینی باشیم آن عبارت اخرای جبر است و موجب بطلان عقاب و ثواب و سقوط امر و نهی خواهد بود. اهل ایمان به کفّار می‏گفتند: از آنچه خدا داده انفاق کنید کفّار در جواب می‏گفتند: [یس:47]. غرضشان اراده تکوینیّه بود یعنی خدا خواسته که حتماً آنها فقیر و نادار باشند و اگر می‏خواست آنها را غنی می‏کرد ولی آنها مغالطه می‏کردند که اراده خدا درباره اطعام فقراء اراده تشریعیّه است و تخلّف آن از مراد دلیل عصیان و تمرّد کفّار از فرمان خداوندی است. همینطور است آیه [نحل:35]. ایضاً انعام:148- زخرف:20. رجوع کنید به المیزان ذیل آیه «اَنُطْعِمُ مَنْ لَوْیَشاءُ اللّهُ اَطْعَمَهُ».
۰۲۴۶۱۳۵۷۹۱۱۱۳۱۵۱۷۱۹۲۱۲۳سال ۱: ۱سال ۲: ۵سال ۳: ۲سال ۴: ۲سال ۵: ۲سال ۶: ۴سال ۷: ۲سال ۸: ۱سال ۹: ۵سال ۱۰: ۳سال ۱۱: ۳سال ۱۲: ۴سال ۱۳: ۰سال ۱۴: ۱سال ۱۵: ۰سال ۱۶: ۳سال ۱۷: ۲سال ۱۸: ۴سال ۱۹: ۱سال ۲۰: ۲سال ۲۱: ۳سال ۲۲: ۶سال ۲۳: ۰
عبس · ۲۲

ثُمَ إِذَا شَاءَ أَنْشَرَهُ

سپس هرگاه بخواهد او را زنده می‌کند!

تکویر · ۲۸

لِمَنْ شَاءَ مِنْكُمْ أَنْ يَسْتَقِيمَ

برای کسی از شما که بخواهد راه مستقیم در پیش گیرد!

انفطار · ۸

فِي أَيِ صُورَةٍ مَا شَاءَ رَكَّبَكَ

و در هر صورتی که خواست تو را ترکیب نمود.

اعلی · ۷

إِلاَّ مَا شَاءَ اللَّهُ إِنَّهُ يَعْلَمُ الْجَهْرَ وَ مَا يَخْفَى

مگر آنچه را خدا بخواهد، که او آشکار و نهان را می‌داند!