→

سوره فیل

سورة الفيل

مکه · ۵ آیه· ترتیب نزول ۱۹

معرفی سوره فیل (تفسیر نمونه)
اين سوره در مکه نازل شده و داراى ۵ آيه است محتوى و فضيلت سوره فيل اين سوره چنانکه از نامش پيدا است اشاره به داستان تاريخى معروفى مى کند که در سال تولد پيغمبر اکرم (صلى اللّه عليه و آله و سلّم ) واقع شده ، و خداوند خانه کعبه را از شر لشکر عظيم کفارى که از سرزمين يمن سوار بر فيل آمده بودند حفظ کرد. اين سوره يادآور آن داستان عجيب است که بسيارى از مردم مکه آن را به خاطر داشتند، زيرا در گذشته نزديکى واقع شده بود. يادآورى اين داستان هشدارى است به کفار مغرور و لجوج که بدانند در برابر قدرت خدا کمترين قدرتى ندارند، خداوندى که لشکر عظيم فيل را با آن پرندگان کوچک ، و آن سنگريزه هاى نيمبند (حجارة من سجيل ) در هم کوبيد قدرت دارد که اين مستکبران لجوج را نيز مجازات کند. نه قدرت آنها عظيم تر از قدرت ابرهه بود، و نه لشکر و نفرات آنها هرگز به آن حد مى رسيد، يعنى شما که اين ماجرا را با چشم خود ديديد چرا از مرکب غرور پائين نمى آييد؟! در فضيلت تلاوت اين سوره در حديثى از امام صادق (عليه السلام ) آمده است : هر کسى سوره فيل را در نماز واجب بخواند در قيامت هر کوه و زمين هموار و کلوخى براى او شهادت مى دهد که او او نمازگزاران است ، و منادى صدا مى زند در باره بنده من راست گفتيد، شهادت شما را به سود يا زيان او مى پذيرم بنده ام را بدون حساب داخل بهشت کنيد او کسى است که من وى را دوست دارم و عملش را نيز دوست دارم . بديهى است اين همه فضيلت و ثواب و پاداش عظيم از آن کسى است که با خواندن اين آيات از مرکب غرور پياده شود و در طريق رضاى حق گام بردارد.

تفسیر نمونه، جلد ۲۷، صفحه ۳۲۶

تفسیر سوره فیل
تفسیر المیزان، برگزیده تفسیر نمونه، تفسیر نور، نکته‌های تفسیر نور، پیام‌های تفسیر نور، تفسیر اثنی عشری، تفسیر روان جاوید، تفسیر اطیب البیان

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

۱

أَ لَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِأَصْحَابِ الْفِيلِ

آیا ندیدی پروردگارت با فیل سواران [= لشکر ابرهه که برای نابودی کعبه آمده بودند] چه کرد؟!

۲

أَ لَمْ يَجْعَلْ كَيْدَهُمْ فِي تَضْلِيلٍ

آیا نقشه آنها را در ضلالت و تباهی قرار نداد؟!

۳

وَ أَرْسَلَ عَلَيْهِمْ طَيْراً أَبَابِيلَ

و بر سر آنها پرندگانی را گروه گروه فرستاد،

۴

تَرْمِيهِمْ بِحِجَارَةٍ مِنْ سِجِّيلٍ

که با سنگهای کوچکی آنان را هدف قرارمی‌دادند؛

۵

فَجَعَلَهُمْ كَعَصْفٍ مَأْكُولٍ

سرانجام آنها را همچون کاه خورده‌شده (و متلاشی) قرار داد!