آیه ۴۹ سوره ص

«ذِکْرٌ»: خاطره. یاد. عظمت و آوازه. وسیله پند و مایه عبرت دیگران. با توجّه به معنی اخیر، مفهوم آیه این می‌شود، این فرازها، مایه پند و اندرز کسانی است که پندپذیر و عبرتگیر باشند و بدین وسیله بخواهند از زمره متّقیان گردند. «حُسْنَ مَآبٍ»: (نگا: آل‌عمران / ، رعد / ).

۱ - قرآن، وسیله یاد و یادآورى انسان ها است. «هذا ذکر» برداشت یاد شده مبتنى بر این است که «هذا» اشاره به آیات قرآن باشد. ۲ - قرآن، عامل یادآورى دانستنى هاى فراموش شده و بیدارگر فطرت خفته انسان ها «هذا ذکر» «ذکر» به معناى استحضار و یادآورى اندوخته ها و دانستنى ها است. توصیف قرآن به «ذکر»، مى تواند به این خاطر باشد که این کتاب یادآور دانستنى هایى است که فراموش شده است. و یا بیدارگر فطرت خفته انسان هایى است که از دانستنى هاى فطرى خود، غفلت ورزیده اند. ۳ - ذکر، از نام هاى قرآن «هذا ذکر» ۴ - سرگذشت داوود، سلیمان، ایوب، ابراهیم، اسحاق، یعقوب، اسماعیل، الیسع و ذاالکفل (علیهم السلام)، مایه یاد و یادآورى انسان ها «و اذکر داود ... سلیمن ... أیّوب ... إبرهیم و إسحق و یعقوب... إسمعیل و الیسع و ذاالکفل و کلّ من الأخیار . هذا ذکر» برداشت یاد شده از آن جا است که «هذا» مى تواند اشاره به مجموعه آیاتى باشد که درباره سرگذشت پیامبران یاد شده، سخن گفته است. ۵ - یاد و یادآورى، هدف قرآن از نقل سرگذشت انسان هاى شایسته چون پیامبران الهى «و اذکر داود ... إسمعیل و الیسع و ذاالکفل و کلّ من الأخیار . هذا ذکر» ۶ - یادآورى سرگذشت انسان هاى شایسته همچون پیامبران، از روش هاى تربیتى قرآن «و اذکر داود ... إسمعیل و الیسع و ذاالکفل و کلّ من الأخیار . هذا ذکر» ۷ - داوود، سلیمان، ایوب، ابراهیم، اسحاق، یعقوب، اسماعیل، الیسع، ذاالکفل (علیهم السلام)، از تقواپیشگان و نیک فرجامان بودند. «و اذکر داود ... إسمعیل و الیسع و ذاالکفل ... هذا ذکر و إنّ للمتقین لحسن مئاب» «مئاب» به معناى مرجع و بازگشت است و منظور از «حسن مئاب» حسن عاقبت و سرانجام نیک است. گفتنى است که برداشت یاد شده مبتنى بر این است که مقصود از «متقین» پیامبرانى باشد که در آیات گذشته از آنان سخن گفته شد. ۸ - تقواپیشگان، برخوردار از فرجامى نیک «و إنّ للمتّقین لحسن مئاب» ۹ - تقوا، عامل نیک فرجامى انسان «و إنّ للمتّقین لحسن مئاب» ۱۰ - نیک فرجامى، تنها در سایه تقواپیشگى میسر است. «و إنّ للمتّقین لحسن مئاب» برداشت یاد شده به خاطر این نکته است که لام در «للمتّقین» براى اختصاص است.