سوره عبس، آیه ۳۳ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۸۵
فَإِذَا جَاءَتِ الصَّاخَّةُ
هنگامی که آن صدای مهیب [= صیحه رستاخیز] بیاید، (کافران در اندوه عمیقی فرومیروند)!
معنی کلمات و عبارات
«الصَّآخَّةُ»: صدای کرکننده. صدای گوشخراش. حادثه عظیم. مراد نفخه صور دوم است که به دنبال برخورد اجرام و کرات آسمانی بر اثر تخریب جهان، طنینانداز میگردد (نگا: زمر / ) و انسان را از همهچیز جز خود و اعمالش و سرنوشتش غافل میکند.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - وقوع قیامت با غرش هایى کر کننده و ناشى از اصطکاک موجودات، همراه است. «فإذا جاءت الصاخّة»
هر صدایى که از برخورد صخره با صخره اى دیگر یا مانند آن پدید آید صَخّ و صَخیخ نامیده مى شود و «صاخّة» غرشى است که گوش را بکوبد و بر اثر شدت صدا آن را کر سازد(لسان العرب).
۲ - برپایى قیامت، همراه با نفخ صور است.* «فإذا جاءت الصاخّة»
تطبیق «صاخّة» بر قیامت، ممکن است به اعتبار غرشى باشد که از آن در بعضى از آیات دیگر، به نفخ صور یاد شده است.
۳ - وقوع قیامت، حتمى است و فاصله اى با پایان دنیا ندارد. «فإذا جاءت الصاخّة»
حرف «إن» براى آنچه ممکن است تحقق یابد به کار رفته و حرف «إذا» در امور حتمى استعمال مى شود (مصباح به نقل از ثعلب). حرف «فاء» بر تعقیب و تأخرِ بدون فاصله قیامت از دنیا دلالت دارد.
۴ - «صاخّه»، از نام هاى قیامت است. «فإذا جاءت الصاخّة»
۵ - قیامت، رخدادى بزرگ و صحنه فریادهاى گوش خراش مردم «فإذا جاءت الصاخّة»
«صاخّة»; یعنى، فریاد شدیدى که گوش ها را کر کند و به حادثه بزرگ نیز اطلاق مى گردد (قاموس). در کشاف آمده است که توصیف قیامت به این وصف، به اعتبار فریاد کشیدن حاضرانِ در قیامت است.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۴۲ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۷–۴۲ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۳۳ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۳۳–۳۷ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۳۳–۳۷ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۳۳–۳۷ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۳۳ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲۴–۴۲ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۳۳
موضوعات
دستهبندی موضوعی
زمان قیامتغرش در قیامتفریاد در قیامتنفخ صور در قیامتعظمت قیامتحتمیت قیامتنامهای قیامتنشانه های قیامتویژگیهای قیامت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۱)
- انسان، علاقهمند به خود+۷ آیه
- چریدن انعام از گیاهان و روییدنیهای زمین از هدفهای افرینش نباتات
- قیامت، صحنه گریزان بودن انسان از پدر و مادر خویش+۲ آیه
- وقوع زلزله شدید در جهان با صیحه اسمانی، در استانه برپایی قیامت+۱ آیه
- قیامت، روز جدایی خویشاوندان، از یکدیگر+۹ آیه
- قیامت، روز قطع پیوندهای خویشاوندی+۹ آیه
- فرار انسانها از خویشاوندان خود در عرصه قیامت، به دلیل گرفتاریهای شان+۴ آیه
- فرار از فرزند، از ویژگیهای قیامت+۲ آیه
- قیامت، روز فریاد و صیحه
- فرار انسان از پدر و مادر خود، در قیامت+۱ آیه
- مطالعه در رویش و رشد گیاهان گوناگون بر زمین مرده، زایلکننده هرگونه تردید، در امکان معاد و قدرت خدا بر احیای مجدّد مردگان
- رو سیاهی در قیامت، فرجام بی نیاز دیدن خود از پند و اندرز قران
- اغاز قیامت و رستاخیز انسانها، از پیامدهای نفخ صور
- مشغول بودن همه انسانها به حال خود، در پی نفخ صور+۱ آیه
- فرار انسان از برادر خویش بعد از بیرون امدن از قبرها، در پی نفخ صور دوم+۱ آیه
- فرار انسانها از پدر خویش، در پی نفخ صور دوم+۱ آیه
- نفخ صور دوم، زمینهای برای فرار انسانها از فرزندان خود+۲ آیه
- فرار انسانها از مادر خویش، از پیامدهای نفخ صور+۱ آیه
- فرار انسانها از همسران خود، در پی نفخ صور دوم+۲ آیه
- نفخ صور، دارای صدایی شدید و کر کننده
- حوادث سهمگین قیامت موجب فرار و جدایی فرزندان از والدین خویش+۱ آیه