سوره فاطر، آیه ۹ · جزء ۲۲ · صفحه ۴۳۵
وَ اللَّهُ الَّذِي أَرْسَلَ الرِّيَاحَ فَتُثِيرُ سَحَاباً فَسُقْنَاهُ إِلَى بَلَدٍ مَيِّتٍ فَأَحْيَيْنَا بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا كَذٰلِكَ النُّشُورُ
خداوند کسی است که بادها را فرستاد تا ابرهایی را به حرکت درآورند؛ سپس ما این ابرها را به سوی زمین مردهای راندیم و به وسیله آن، زمین را پس از مردنش زنده میکنیم؛ رستاخیز نیز همین گونه است!
معنی کلمات و عبارات
«تُثِیرُ»: برمیانگیزد. به حرکت در میآورد (نگا: روم / ). «سُقْنَا»: سوق دادیم. راندیم. «بَلَدٍ مَّیِّتٍ»: سرزمین خشک و بیگیاه (نگا: اعراف / ). «النُّشُورُ»: (نگا: فرقان / و و ). برانگیختن از گورها.
نزول
سال ۲۲ بعثت(دوره مدنی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۲۰ رویداد)
- تخریب مسجد ضرارمرتبط با نزول
22 بعثت · مدینه - بخشش سه تنِ بازمانده از تبوکمرتبط با نزول
22 بعثت · مدینه - حج ابوبکر و ابلاغ برائت
22 بعثت · مکه - اعزام علی به یمن
22 بعثت · یمن - هیئت مسیحیان نجران
22 بعثت · مدینه - وفد عبدالقیس
22 بعثت · مدینه - آمدن عدی بن حاتم
22 بعثت · مدینه - وفد اشعریان
22 بعثت · مدینه - وفد بنی حنیفه
22 بعثت · مدینه - وفد بنی تمیم
22 بعثت · مدینه - وفد همدان
22 بعثت · مدینه - وفد کنده
22 بعثت · مدینه - وفد ثقیف
22 بعثت · مدینه - وفد تجیب
22 بعثت · مدینه - اعزام خالد به بنی حارث نجران
22 بعثت · نجران - اعزام خالد به دومةالجندل
22 بعثت · دومةالجندل - اعزام معاذ و ابوموسی به یمن
22 بعثت · یمن - مباهله با مسیحیان نجران
22 بعثت · مدینه - پیمانهای ایله و جربا و اذرح
22 بعثت · ایله / جربا / اذرح - عامالوفود: سال هیئتها
22 بعثت · مدینه
نکات آیه
۱ - وزش بادها، تحت فرمان خداوند «و اللّه الذى أرسل الریح»
۲ - باد، عامل حرکت و تشکیل ابرها «و اللّه الذى أرسل الریح فتثیر سحابًا»
۳ - ابرها، عامل نزول باران «فتثیر سحابًا فسقنه إلى بلد میّت فأحیینا به الأرض»
۴ - باران، منشأ حیات در زمین «فسقنه إلى بلد میّت فأحیینا به الأرض بعد موتها»
۵ - زمین، بدون آب مرده است. «فسقنه إلى بلد میّت فأحیینا به الأرض بعد موتها»
۶ - عوامل طبیعى، مجراى اراده خداوند در طبیعت است. «و اللّه الذى أرسل الریح فتثیر سحابًا ... فأحیینا به الأرض بعد موتها»
برداشت یاد شده با توجه به این نکته است که خداوند، احیاى زمین را از راه فرستادن بادها، تشکیل ابرها و نزول باران تقدیر کرده است.
۷ - تشبیه تجدید حیات انسان ها در قیامت، به احیاى زمین و پدید آمدن حیات در آن «أرسل الریح فتثیر سحابًا فسقنه إلى بلد میّت فأحیینا به الأرض بعد موتها کذلک النشور»
۸ - احیاى زمین مرده و فاقد حیات و پدید آوردن موجودات زنده در این کره، دلیل قدرت خداوند بر احیاى مجدد انسان ها در روز رستاخیز «واللّه الذى أرسل الریح ... فأحیینا به الأرض بعد موتها کذلک النشور»
۹ - احیاى انسان ها در قیامت همچون احیاى زمین از راه یک سلسله عوامل و زمینه هاى حیات آفرین خواهد بود. «فأحیینا به الأرض بعد موتها کذلک النشور»
برداشت یاد شده از تشبیه به کار رفته در آیه شریفه به دست مى آید.
۱۰ - نظم حاکم بر پدیده هاى طبیعت، چون حرکت بادها، تشکیل ابرها و نزول باران حیات آفرین، دلیل بر قدرت خداوند و یکتایى او «و اللّه الذى أرسل الریح فتثیر سحابًا ... فأحیینا به الأرض بعد موتها کذلک النشور»
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۲–۱۴ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹–۱۴ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹–۲۶ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۹ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۹ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۹ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۹ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۹ - تفسیر روان جاوید
آیات ۶–۱۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۹
موضوعات
دستهبندی موضوعی
تشبیه احیای اخروی مردگانتشبیه به احیای زمینعوامل تشکیل ابرهاوزش بادمنشأ بادفواید ابرهااحیای اخروی انسان هاعوامل حرکت ابرهافواید بادعوامل حیات زمینعوامل بارش بارانتشبیه معاداحیای زمینعوامل حیاتفواید آبخلقت موجوداتاحیای اخروی مردگانفواید باراندلایل قدرت خدادلایل توحیدمجاری اراده خدادلایل معادنقش عوامل طبیعیتشبیهات قرآنجهان بینی توحیدیاوامر خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۹)
- باد، وسیله انتقال ابرهای حامل اب باران+۲ آیه
- انتقال هدفمند ابها به مناطق خشک از سوی خدا+۲ آیه
- اب، از عوامل ابادانی زمین+۱۵ آیه
- ابرهای حامل باران، از ایههای خدا+۱۵ آیه
- بادهای باران اور، از نشانههای خدا+۶ آیه
- پیدایش حیات در زمین با اب باران، از ایات الهی+۱۳ آیه
- مستعد بودن زمین برای رویش گیاهان، از ایات خدا+۱ آیه
- حرکت ابرها بر اثر وزش بادها+۵ آیه
- برانگیختن ابرهای بارانزا بهوسیله باد و راندن ان به سوی سرزمینهای خشک و مرده، به فرمان خدا
- خداوند، نازلکننده باران از ابرها+۵ آیه
- حرکت ابرهای بارانزا بهوسیله باد و راندن ان به سوی سرزمینهای خشک و مرده به فرمان خدا+۱ آیه
- بادها، عامل جابهجایی ابرها+۵ آیه
- خداوند، منشا و علّت حرکت ابرها+۳ آیه
- بادهای باراناور، از نشانههای خدا+۶ آیه
- نقش باد در پیدایش ابرهای بارانزا+۳ آیه
- بادها وسیله به حرکت درامدن تودههای ابر+۴ آیه
- نزول باران و حیات و سرسبزی زمینهای خشک و مرده در پی ان، دلیلی بر قدرت خداوند برای احیای مردگان+۱۰ آیه
- ابرها، وسیله لازم برای نزول باران+۹ آیه
- بادها، عامل حرکت ابرها و بشارتدهنده نزول باران+۵ آیه
- زنده شدن زمین، به وسیله باران نازل شده از سوی خداوند+۱۲ آیه
- ابرها در تسخیر خداوند+۶ آیه
- احیای مجدّد انسانها از سوی خداوند در قیامت، مانند احیایزمین+۳ آیه
- معاد و احیای مجدّد انسانها از سوی خداوند در قیامت، به سان احیای زمین+۴ آیه
- پیدایش حیات زمین، پس از مرگ ان، از ایات خدا+۱۳ آیه
- نقش اساسی باران، در پیدایش حیات زمین+۱۱ آیه
- خداوند، منشا حیات در زمین+۱۲ آیه
- تدبیر امور جهان، اقتضای ربوبیّت خدا
- پژمردگی و خشکی زمین، قبل از نزول باران+۱۰ آیه
- زنده شدن شهرهای قحطی زده و خشک شده، به وسیله بارش باران+۴ آیه
- استعداد و قابلیّت زمین، برای ابادانی و عمران+۱۴ آیه
- اباد شدن و حیات یافتن زمین، با نزول باران+۱۰ آیه
- اب، از عوامل عمران و ابادانی+۱۳ آیه
- خداوند، منشا ابادانی زمین+۱۳ آیه
- تشبیه حقایق غیبی (معاد) به امور حسی، راهی برای اگاهی بشر از ان+۴ آیه
- معاد و احیای مجدّد انسانها از سوی خداوند، همانند رویش و سرسبزی زمین، پس از فسردگی و تبدیل دانه های بی جان به موجوداتی زنده+۴ آیه
- شباهت احیای اموات در رستاخیز، به سرسبزی زمین پس از مرگ و پژمردگی+۳ آیه
- مُرسِل/ اسما و صفات+۸ آیه
- شباهت و همگونی معاد و احیای دوباره انسانها، با رویش و رشد گیاهان و ابادانی زمین+۶ آیه
- زنده شدن گیاهان مرده و ابادانی زمین با باران، دلیل امکان معاد و احیای مردگان+۶ آیه