ف

فَسُبْحَانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِ شَيْ‌ءٍ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ

پس منزّه است خداوندی که مالکیّت و حاکمیّت همه چیز در دست اوست؛ و شما را به سوی او بازمی‌گردانند!

فَالزَّاجِرَاتِ زَجْراً

و به نهی‌کنندگان و (بازدارندگان)

فَالتَّالِيَاتِ ذِكْراً

و تلاوت‌کنندگان پیاپی آیات الهی...

إِلاَّ مَنْ خَطِفَ الْخَطْفَةَ فَأَتْبَعَهُ شِهَابٌ ثَاقِبٌ

مگر آنها که در لحظه‌ای کوتاه برای استراق سمع به آسمان نزدیک شوند، که «شهاب ثاقب» آنها را تعقیب می‌کند!

فَاسْتَفْتِهِمْ أَ هُمْ أَشَدُّ خَلْقاً أَمْ مَنْ خَلَقْنَا إِنَّا خَلَقْنَاهُمْ مِنْ طِينٍ لاَزِبٍ

از آنان بپرس: «آیا آفرینش (و معاد) آنان سخت‌تر است یا آفرینش فرشتگان (و آسمانها و زمین)؟! ما آنان را از گل چسبنده‌ای آفریدیم!

فَإِنَّمَا هِيَ زَجْرَةٌ وَاحِدَةٌ فَإِذَا هُمْ يَنْظُرُونَ

تنها یک صیحه عظیم واقع می‌شود، ناگهان همه (از قبرها برمی‌خیزند و) نگاه می‌کنند!

مِنْ دُونِ اللَّهِ فَاهْدُوهُمْ إِلَى صِرَاطِ الْجَحِيمِ

(آری آنچه را) جز خدا می‌پرستیدند جمع کنید و بسوی راه دوزخ هدایتشان کنید!

فَحَقَ عَلَيْنَا قَوْلُ رَبِّنَا إِنَّا لَذَائِقُونَ

اکنون فرمان پروردگارمان بر همه ما مسلّم شده، و همگی از عذاب او می‌چشیم!

فَأَغْوَيْنَاكُمْ إِنَّا كُنَّا غَاوِينَ

ما شما را گمراه کردیم، همان گونه که خود گمراه بودیم!

فَإِنَّهُمْ يَوْمَئِذٍ فِي الْعَذَابِ مُشْتَرِكُونَ

(آری) همه آنها [= پیشوایان و پیروان گمراه‌] در آن روز در عذاب الهی مشترکند!

فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ يَتَسَاءَلُونَ

(در حالی که آنها غرق گفتگو هستند) بعضی رو به بعضی دیگر کرده می‌پرسند...

فَاطَّلَعَ فَرَآهُ فِي سَوَاءِ الْجَحِيمِ

اینجاست که نگاهی می‌کند، ناگهان او را در میان دوزخ می‌بیند.

أَ فَمَا نَحْنُ بِمَيِّتِينَ

(سپس به یاران خود می‌گوید: ای دوستان!) آیا ما هرگز نمی‌میریم (و در بهشت جاودانه خواهیم بود)،

لِمِثْلِ هٰذَا فَلْيَعْمَلِ الْعَامِلُونَ

آری، برای مثل این، باید عمل‌کنندگان عمل کنند!

فَإِنَّهُمْ لَآكِلُونَ مِنْهَا فَمَالِئُونَ مِنْهَا الْبُطُونَ

آنها [= مجرمان‌] از آن می‌خورند و شکمها را از آن پر می‌کنند!

فَهُمْ عَلَى آثَارِهِمْ يُهْرَعُونَ

با این حال به سرعت بدنبال آنان کشانده می‌شوند!

فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُنْذَرِينَ

ولی بنگر عاقبت انذارشوندگان چگونه بود!

وَ لَقَدْ نَادَانَا نُوحٌ فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ

و نوح، ما را خواند (و ما دعای او را اجابت کردیم)؛ و چه خوب اجابت کننده‌ای هستیم!

فَمَا ظَنُّكُمْ بِرَبِ الْعَالَمِينَ

شما درباره پروردگار عالمیان چه گمان می‌برید؟!

فَنَظَرَ نَظْرَةً فِي النُّجُومِ

(سپس) نگاهی به ستارگان افکند...

فَقَالَ إِنِّي سَقِيمٌ

و گفت: «من بیمارم (و با شما به مراسم جشن نمی‌آیم)!»

فَتَوَلَّوْا عَنْهُ مُدْبِرِينَ

آنها از او روی برتافته و به او پشت کردند (و بسرعت دور شدند.)

فَرَاغَ إِلَى آلِهَتِهِمْ فَقَالَ أَ لاَ تَأْكُلُونَ

(او وارد بتخانه شد) مخفیانه نگاهی به معبودانشان کرد و از روی تمسخر گفت: «چرا (از این غذاها) نمی‌خورید؟!

فَرَاغَ عَلَيْهِمْ ضَرْباً بِالْيَمِينِ

سپس بسوی آنها رفت و ضربه‌ای محکم با دست راست بر پیکر آنها فرود آورد (و جز بت بزرگ، همه را درهم شکست).

فَأَقْبَلُوا إِلَيْهِ يَزِفُّونَ

آنها با سرعت به او روی آوردند.

قَالُوا ابْنُوا لَهُ بُنْيَاناً فَأَلْقُوهُ فِي الْجَحِيمِ

(بت‌پرستان) گفتند: «بنای مرتفعی برای او بسازید و او را در جهنّمی از آتش بیفکنید!»

فَأَرَادُوا بِهِ كَيْداً فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَسْفَلِينَ

آنها طرحی برای نابودی ابراهیم ریخته بودند، ولی ما آنان را پست و مغلوب ساختیم!

فَبَشَّرْنَاهُ بِغُلاَمٍ حَلِيمٍ

ما او [= ابراهیم‌] را به نوجوانی بردبار و صبور بشارت دادیم!

فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ السَّعْيَ قَالَ يَا بُنَيَ إِنِّي أَرَى فِي الْمَنَامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ فَانْظُرْ مَا ذَا تَرَى قَالَ يَا أَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ مِنَ الصَّابِرِينَ

هنگامی که با او به مقام سعی و کوشش رسید، گفت: «پسرم! من در خواب دیدم که تو را ذبح می‌کنم، نظر تو چیست؟» گفت «پدرم! هر چه دستور داری اجرا کن، به خواست خدا مرا از صابران خواهی یافت!»

فَلَمَّا أَسْلَمَا وَ تَلَّهُ لِلْجَبِينِ

هنگامی که هر دو تسلیم شدند و ابراهیم جبین او را بر خاک نهاد...

وَ نَصَرْنَاهُمْ فَكَانُوا هُمُ الْغَالِبِينَ

و آنها را یاری کردیم تا بر دشمنان خود پیروز شدند!

فَكَذَّبُوهُ فَإِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ

امّا آنها او را تکذیب کردند؛ ولی به یقین همگی (در دادگاه عدل الهی) احضار می‌شوند!

وَ بِاللَّيْلِ أَ فَلاَ تَعْقِلُونَ

و (همچنین) شبانگاه؛ آیا نمی‌اندیشید؟!

فَسَاهَمَ فَكَانَ مِنَ الْمُدْحَضِينَ

و با آنها قرعه افکند، (و قرعه به نام او افتاد و) مغلوب شد!

فَالْتَقَمَهُ الْحُوتُ وَ هُوَ مُلِيمٌ

(او را به دریا افکندند) و ماهی عظیمی او را بلعید، در حالی که مستحقّ سرزنش بود!

فَلَوْ لاَ أَنَّهُ كَانَ مِنَ الْمُسَبِّحِينَ

و اگر او از تسبیح‌کنندگان نبود...

فَنَبَذْنَاهُ بِالْعَرَاءِ وَ هُوَ سَقِيمٌ

(به هر حال ما او را رهایی بخشیدیم و) او را در یک سرزمین خشک خالی از گیاه افکندیم در حالی که بیمار بود!

فَآمَنُوا فَمَتَّعْنَاهُمْ إِلَى حِينٍ

آنها ایمان آوردند، از این رو تا مدّت معلومی آنان را از مواهب زندگی بهره‌مند ساختیم!

فَاسْتَفْتِهِمْ أَ لِرَبِّكَ الْبَنَاتُ وَ لَهُمُ الْبَنُونَ

از آنان بپرس: آیا پروردگارت دخترانی دارد و پسران از آن آنهاست؟!

أَ فَلاَ تَذَكَّرُونَ

آیا متذکّر نمی‌شوید؟!

فَأْتُوا بِكِتَابِكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ

کتابتان را بیاورید اگر راست می‌گویید!

فَإِنَّكُمْ وَ مَا تَعْبُدُونَ

شما و آنچه را پرستش می‌کنید،

فَكَفَرُوا بِهِ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ

(امّا هنگامی که این کتاب بزرگ آسمانی بر آنها نازل شد،) به آن کافر شدند؛ ولی بزودی (نتیجه کار خود را) خواهند دانست!

فَتَوَلَ عَنْهُمْ حَتَّى حِينٍ

از آنها [= کافران‌] روی بگردان تا زمان معیّنی (که فرمان جهاد فرارسد)!

وَ أَبْصِرْهُمْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ

و وضع آنها را بنگر (چه بی‌محتواست) اما بزودی (نتیجه اعمال خود را) می‌بینند!

أَ فَبِعَذَابِنَا يَسْتَعْجِلُونَ

آیا آنها برای عذاب ما شتاب می‌کنند؟!

فَإِذَا نَزَلَ بِسَاحَتِهِمْ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ

امّا هنگامی که عذاب ما در آستانه خانه‌هایشان فرود آید، انذارشدگان صبحگاه بدی خواهند داشت!

وَ أَبْصِرْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ

و وضع کارشان را ببین؛ آنها نیز به زودی (نتیجه اعمال خود را) می‌بینند!

كَمْ أَهْلَكْنَا مِنْ قَبْلِهِمْ مِنْ قَرْنٍ فَنَادَوْا وَ لاَتَ حِينَ مَنَاصٍ

چه بسیار اقوامی را که پیش از آنها هلاک کردیم؛ و به هنگام نزول عذاب فریاد می‌زدند (و کمک می‌خواستند) ولی وقت نجات گذشته بود!

أَمْ لَهُمْ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ وَ مَا بَيْنَهُمَا فَلْيَرْتَقُوا فِي الْأَسْبَابِ

یا اینکه مالکیّت و حاکمیّت آسمانها و زمین و آنچه میان این دو است از آن آنهاست؟! (اگر چنین است) با هر وسیله ممکن به آسمانها بروند (و جلو نزول وحی را بر قلب پاک محمّد بگیرند)!