=== قاموس قرآن ===
کوری. به فقدان بصیرت و جهل و ضلالت و اشتباه نیز اطلاق میشود. مثل [فتح:17]. [نور:61]. [عبس:2-1]. که هر دو در کوری ظاهری است و مثل [فصّلت:17]. که در ضلالت و گمراهی به کار رفته و مثل [انعام:104]. در وصف فاقد چشم گویند:اعمی چنانکه گذشت و در وصف فاقد بصیرت گویند:اعمی و عم چنانکه راغب گفته، جمع«عم» عمون است مثل [نمل:66]. طبرسی ذیل آیه [اعراف:64]. فرموده:آنگاه که شخص اعمی القلب باشد گویند:«رجل عم». جمع اعمی عمی بر وزن قفل و عمیان بر وزن سلطان آید مثل [بقره:18]. و [فرقان:73]. [قصص:66-65]. کور شدن خبرها کنایه از آن است که جوابی و خبری پیدا نمیکنند. ممکن است «عَمِیَتْ» را در آیه مخفی ماندن و اشتباه معنی کرد چنانکه در مجمع فرموده در اقرب الموارد هست:«عمی علیه الامر: التبس واشتبه». یعنی:روزی خدا ندایشان کند و گوید: چه جوابی به پیامبران دادید (آنگاه که شما را به ایمان و عمل دعوت کردند) خبرها بر آنان کور و مخفی میشوند و جوابی پیدا نمیکنند و از یکدیگر نیز نمیپرسندچه جوابی بدهیم زیرا همه در مخفی ماندن جواب و نداشتن عذر مساوی اند. [هود:28]. «عُمِیّتْ» در آیه به معنی کور شدن کنایه از مشتبه شدن است،ظاهراً مراد از بینة معجزه و از رحمت نبوّت است. یعنی ای قوم خبرم دهید اگر متکی به معجزهای از خدا باشم و مرا پیامبری دهد و آن بر شما پس از روشن شدن مشتبه و مخفی ماند آیا با آنکه مکروه میدارید شمارا به نبوّت مجبور میکنیم؟ و «لااِکْراهَ فِی الّدینِ». [اسراء:72]. اعمای اول وصف است به معنی فاقدالبصیرة و گمراه ولی اعمای دوم ممکن است بقرینه «اضل» اسم تفضیل باشد یعنی هر که در این دنیا از هدایت کور ماند و گمراه شد او در قیامت کورتر و گمراهتر است.
امّا ثمود را هدایت کردیم، ولی آنها نابینایی را بر هدایت ترجیح دادند؛ به همین جهت صاعقه -آن عذاب خوارکننده- به خاطر اعمالی که انجام میدادند آنها را فروگرفت!