ثَقِيلا

تکرارها: ۲

=== قاموس قرآن === (بروزن عنب) سنگینی ثقیل یعنی سنگین. اصل آن در اجسام است و در معانی نیز می‏آید (مفردات) [اعراف:8]، ثقیل به معنی سنگین است صفت روز قیامت و نیز صفت قول آمده است [انسان:27]، [مزّمل:5]. ثقال بضّم و فتح اوّل به معنی ثقیل است و جمع آن ثِقال (بروزن رجال است) مثل [اعراف:57]، تا چون باد ابرهای سنگین را برداشت. سحاب چنان که در اقرب الموارد گفته اسم جنس جمعی است صفت آن گاهی بنا بر لفظش مفرد می‏آید مثل [بقره:164]، و گاهی بنا بر معنایش جمع می‏آید نظیر آیه فوق. در مجمع ذیل آیه 12 سوره رعد فرموده: سَحابه است. ولی قول اقرب الموارد درست‏تر است زیرا در آن صورت صفت آن همواره جمع می‏آید حال آن که در «والحساب المسخّر» مفرد آمده است. اَثقال جمع ثِقل (بروزن علم) است و آن چیزی است که حملش سنگین است بنابراین معنای [نحل:7] این است که چهار پایان بارهای شما را حمل می‏کنند. مِثقال: چیزی است که با آن وزن می‏کنند (سنگ) (مفردات، اقرب الموارد) در اوّلی گوید: مثقال نام هر سنگ است. و مثقال الشی‏ءِ وزن آن است. «مِثقالُ ذَرَّةٍ» یعنی هم وزن مورچه در این جا لازم است چند آیه را بررسی کنیم... الف: [اعراف:187] مراد از این «ثَقُلَت فِی السَّمواتِ وَ الاَرضِ» چیست و چرا قیامت در آسمان‏ها و زمین سنگین شده است؟ در المیزان آمده: مراد آن است که دانستن آن سنگین است و آن به عینه سنگینی وجود قیامت است یا مراد سنگینی وضع آن بر اهل آسمان‏ها و زمین است زیرا در آن شدائد و عقبات و غیره هست! یا این که وقوع آن بر مردم سنگین است چون توأم با از بین رفتن نظام کنونی است... و بالاخره ثبوت آن و علم به آن و صفات آن، همه سنگین است (باختصار). المنار گوید: وقوع آن سنگین و امر آن در آسمان‏ها و زمین بر اهل آن دو بزرگ است. از قتاده نقل شده که علم آن بر اهل آسمان‏ها و زمین سنگین است. ناگفته نماند: فاعل «ثقلت» ساعة و قیامت است نباید چیزی مانند علم و غیره بر آن اضافه کنیم بلکه خود قیامت، سنگین و واقعه مهمّی است و چنان سنگین است که آسمان‏ها و زمین از سنگینی آن خورد می‏شوند و از بین می‏روند و این نظام هستی تاب تحمل آن را ندارد. کوبنده خطرناکی است که کوه‏ها را مثل پشم رنگارنگ حلّاجی شده، ریز ریز می‏کند و زمین و کوه‏ها را یک جا می‏کوبد [حاقة:14]، آسمان را می‏شکافد، کواکب را پراکنده می‏کند و... علی هذا باید گفت: وقوع آن که خودِ آن است، واقعه سنگین و مهّم است. این سنگینی اجسام نیست بلکه سنگینی مرض و سنگینی آن کس که غرامت بیشتر پرداخته است نظیر [طور:40] در آیه [انسان:27] که ثقیل صفت «یوم» آمده، متحمل است سنگینی آن بر مردم مراد باشد. ب: [توبه:38] تثاقل اظهار سنگینی نفس و به عبارت دیگر عدم میل است یعنی: چه شده بر شما چون گویند در راه خدا کوچ کنید سنگینی می‏کنید به سوی زمین و می‏خواهید بمانید و خارج نشوید. ج: [مزّمل:5] ملاحظه قبل و بعد آیه و آیات دیگر نشان می‏دهد که مراد سنگینی تبلیغ آن بر آن حضرت است. درست است که قرآن برنامه حق و فطرت است ولی تبلیغ آن بر یک فرد که تمام محیط به مخالفت با او برخاسته بودند طاقت فرسا بود. [عنکبوت:13] آیه شریفه درباره پیشوایان باطل است که هم حامل گناهان دیگر که به جهت واداشتنِ دیگران به گناه، کسب کرده‏اند به عبارت دیگری گناه کسانی که تعلیم کرده‏اند و بدعت گذاشته‏اند. که در اسلام ثابت است هر که دیگران را به گناه وا دارد و بدعت گذارد مثل گناه تمام مرتکبین آن بدعت، به پای اوست و مرتکبین نیز در مقابل عمل خود گناهکارند. ه: [زلزله:2] اثقال چنان که گفته شد به معنی چیزهای سنگین کننده و به معنای بار است معنی آیه این است: آنگاه که زمین زلزله خود را شروع کند و بارهای خود را بیرون ریزد. نظیر این آیه است: [انشقاق:3-4]انداختن زمین محتویات خود را و خالی ماندنش نظیر اخراج اَثقال است. ممکن است مراد از آن تخلیه نیروهای زمین و انفاک ذرّات آن از یکدیگر باشد. ولی ملاحظه هر دو آیه نشان می‏دهد که زمین بعد از اخراج اِثقال خود از بین نخواهد رفت بلکه از آن اثقال خال یخواهد ماند، در این صورت باید گفت: مراد ذرّات ابدان مردگان و اعمال و اسرار آنهاست نظیر بیرون ریختن تخم‏ها در اثر روئیدن. مثلاً تخم هائی که در مزارعه‏ای کاشته‏ایم بعد از روئیدن آنها می‏توانیم بگوئیم: زمین آن چه در شکم داشت بیرون ریخت، مؤیّد این معنی آیه بعد است که فرموده «یَؤمَئِذٍ تُحَدِّثُ اَخبارَها» از این به نظر می‏آید که «اخبار» هم از اثقال زمین است آیه [انفطار:4] که در «بعثر» گذشت نیز به این مطلب یاری می‏کند. و: آیات قرآن روشن می‏کند که گناهان ثقل و سنگینی دارند و عَرَض نیستند نظیر آیه 13 عنکبوت و آیه [زلزله:8] و همچنین حسنات وزن. ثقل دارند. بطور خلاصه باید دانست که عمل خوب و بد به شکل نیرو که از مادّه سرچشمه می‏گیرد دارای وزن و سنگینی است و روز قیامت که آدمی عمل مجسّم شده خود را خواهد دید این حقیقت به وضوح بروی مسّلم خواهد گردید. باقی مطلب در (وزن و عمل) دیده شود.
۰۱۲۱۳۵۷۹۱۱۱۳۱۵۱۷۱۹۲۱۲۳سال ۱: ۰سال ۲: ۰سال ۳: ۰سال ۴: ۲سال ۵: ۰سال ۶: ۰سال ۷: ۰سال ۸: ۰سال ۹: ۰سال ۱۰: ۰سال ۱۱: ۰سال ۱۲: ۰سال ۱۳: ۰سال ۱۴: ۰سال ۱۵: ۰سال ۱۶: ۰سال ۱۷: ۰سال ۱۸: ۰سال ۱۹: ۰سال ۲۰: ۰سال ۲۱: ۰سال ۲۲: ۰سال ۲۳: ۰
مزمل · ۵

إِنَّا سَنُلْقِي عَلَيْكَ قَوْلًا ثَقِيلًا

چرا که ما بزودی سخنی سنگین به تو القا خواهیم کرد!

انسان · ۲۷

إِنَّ هَٰؤُلَاءِ يُحِبُّونَ الْعَاجِلَةَ وَيَذَرُونَ وَرَاءَهُمْ يَوْمًا ثَقِيلًا

آنها زندگی زودگذر دنیا را دوست دارند، در حالی که روز سختی را پشت سر خود رها می‌کنند!