→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۱، حدیث ۴۱۷

حدیث امام جعفر صادق (ع) در کتاب الکافي جلد ۱ کِتَابُ التَّوْحِيدِ‏ بَابُ الْبَيَانِ وَ التَّعْرِيفِ وَ لُزُومِ الْحُجَّة

کتاب التوحيد · روایت شده از امام جعفر صادق عليه السلام

سند
و بهذا الاسناد عن يونس عن سعدان رفعه عن ابي عبد الله ع قال :

إِنَّ اَللَّهَ لَمْ يُنْعِمْ عَلَى عَبْدٍ نِعْمَةً إِلاَّ وَ قَدْ أَلْزَمَهُ فِيهَا اَلْحُجَّةَ مِنَ اَللَّهِ‏ فَمَنْ مَنَّ اَللَّهُ عَلَيْهِ فَجَعَلَهُ قَوِيّاً فَحُجَّتُهُ عَلَيْهِ اَلْقِيَامُ بِمَا كَلَّفَهُ وَ اِحْتِمَالُ مَنْ هُوَ دُونَهُ مِمَّنْ هُوَ أَضْعَفُ مِنْهُ‏ وَ مَنْ مَنَّ اَللَّهُ عَلَيْهِ فَجَعَلَهُ مُوَسَّعاً عَلَيْهِ فَحُجَّتُهُ عَلَيْهِ مَالُهُ ثُمَّ تَعَاهُدُهُ اَلْفُقَرَاءَ بَعْدُ بِنَوَافِلِهِ‏ وَ مَنْ مَنَّ اَللَّهُ عَلَيْهِ فَجَعَلَهُ شَرِيفاً فِي بَيْتِهِ جَمِيلاً فِي صُورَتِهِ‏ فَحُجَّتُهُ عَلَيْهِ أَنْ يَحْمَدَ اَللَّهَ تَعَالَى عَلَى ذَلِكَ‏ وَ أَنْ لاَ يَتَطَاوَلَ عَلَى غَيْرِهِ‏ فَيَمْنَعَ حُقُوقَ اَلضُّعَفَاءِ لِحَالِ شَرَفِهِ وَ جَمَالِهِ‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۱, ۴۶۹ امام صادق (ع) فرمود: به راستی خدا نعمتی به بنده‏ای ندهد جز آنکه از طرف خود حجت را نسبت بدان نعمت بر او تمام کند، به هر که خدا نعمت نیرومندی داده مسئول است که قیام کند بدان چه برای او تکلیف نهاده و متحمل کسانی باشد که از او ناتوان ترند. و خدا بر هر که نعمت وسعت مال و توانگری داده مسئول آن ثروت است و باید از فقراء رسیدگی کند و به آنها عطایا بدهد و خدا بر هر که نعمت شرافت خانوادگی و زیبائی رخسار داده است مسئول است که خدا را سپاس گذارد بر آن نعمت و گردن فرازی بر دیگران نکند و به واسطه شرافت و جمال خود حق ناتوانان را دریغ نکند. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۱, ۲۳۰ امام صادق (ع) فرمود: خدا بهیچ بنده‏ای نعمتی ندهد جز آنکه نسبت بآن حجتی گردنگیرش کند، پس کسی که خدا بر او منت نهاده و توانایش ساخته حجتش بر او انجام تکالیف الهی و بدوش کشیدن از زیر دستان و ناتوانتران است و کسی را که بر او منت نهاده و در مالش توسعه داده است، همان مالش بر او حجت است و باید با عطایش بفقرا رسیدگی کند: و کسی را که خدا بر او منت نهاده و در میان فامیلش شریف و خوش سیما قرار داده، حجت خدا بر او اینست که خدا را نسبت بآن نعمت شکرکند و بر دیگران گردنفرازی نکند و بواسطه شرف و جمالش از حقوق ضعفا جلوگیری نکند. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۱, ۵۱۵ و به همین اسناد، از یونس، از سعدان روایت است و آن را مرفوع ساخته، از امام جعفر صادق علیه السلام که آن حضرت فرمود که: «خدا هیچ نعمتی را بر بنده‏ای از بندگان انعام نفرموده، مگر آن‏که در باب آن، حجتی از جانب خود بر او لازم آورده، و از آن سؤال خواهد فرمود. پس هر که خدا بر او منّت گذاشت، و او را توانا ساخت، حجتش بر او قیام به آنچه‏ او را تکلیف فرموده و محافظت آن است، و قیام به تحمل مشقت آن‏که از او پست‏تر است به حسب مرتبه؛ از آنان که از او ضعیف‏تراند. و هر که خدا بر او منت گذاشت و او را توانگر ساخت، حجتش بر او (آنچه از برای خدا است از حقوق واجبه، چون زکات و خمس، یا حجت خدا بر این بنده) اموال اوست (و این معنی ظاهرتر است). بعد از آن تعهد و بازجویی فقرا و احوال ایشان، بعد از ادای واجبات به مستحبات و نوافلی که دارد. و هر که خدا بر او منت گذاشت، و او را بزرگوار گردانید در خانه خویش (که مراد از آن، قبیله و عشیره است) و او را صاحب جمال گردانید (در صورتی که دارد، یعنی در نزد مردم معروف و روشناس شد) حجت خدا بر او، آن است که خدا را حمد و ثنا کند بر این نعمت و بر غیر خویش ترفّع نورزد، و گردن نکشد، و حقوق ضعفا و ناتوانان را منع نکند، به جهت شرف و بزرگواری و جمال و شهرتی که دارد»

راویان